اثربخشی مشاوره گروهی بر کاهش فرسودگی شغلی و ارتقای رضایت حرفه ای معلمان: رویکردی کاربردی در محیط آموزشی

فرسودگی شغلی معلمان به عنوان یکی از چالش های مهم نظام های آموزشی، نه تنها سلامت روانی و جسمی معلمان را تهدید می کند، بلکه کیفیت یادگیری و انگیزش دانش آموزان را نیز تحت تاثیر قرار می دهد. پژوهش های پیشین نشان داده اند که فشار کاری، تعاملات پیچیده با دانش آموزان و مدیران، حجم بالای فعالیت های آموزشی و محدودیت حمایت های اجتماعی می توانند منجر به افزایش فرسودگی شغلی شوند و رضایت حرفه ای معلمان را کاهش دهند. در مقابل، ایجاد محیط های حمایتی و مداخلات روان شناختی هدفمند می تواند انگیزه، بهره وری و کیفیت تدریس را ارتقا دهد. مشاوره گروهی به عنوان یک رویکرد روان شناختی، امکان تبادل تجربیات، یادگیری راهبردهای مقابله ای و تقویت مهارت های اجتماعی را برای معلمان فراهم می کند. هدف این مطالعه بررسی اثرات مشاوره گروهی بر کاهش فرسودگی شغلی و افزایش رضایت حرفه ای معلمان بود. روش پژوهش تجربی با طرح پیش آزمون–پس آزمون و گروه کنترل بود و شرکت کنندگان به طور داوطلبانه و تصادفی به دو گروه تقسیم شدند. ابزارهای گردآوری داده شامل پرسشنامه فرسودگی شغلی ماسلاک و پرسشنامه رضایت حرفه ای محقق ساخته بودند و مداخله شامل ۸ جلسه مشاوره گروهی با تمرین های مهارت های مقابله ای، خودآگاهی و همبستگی گروهی بود. تحلیل داده ها با استفاده از آزمون کوواریانس نشان داد که مشاوره گروهی به طور معناداری فرسودگی شغلی را کاهش داد و رضایت حرفه ای معلمان را افزایش داد. یافته ها بیانگر آن است که مداخلات گروهی، با ایجاد محیط حمایتی، ارتقای مهارت های مقابله ای و تقویت منابع اجتماعی، می توانند اثرات روانی مثبت قابل توجهی بر معلمان داشته باشند و زمینه را برای عملکرد حرفه ای پایدارتر فراهم کنند. این مطالعه اهمیت برنامه ریزی مداخلات گروهی در محیط های آموزشی و ارتقای سلامت روانی معلمان را تاکید می کند و نشان می دهد که مشاوره گروهی می تواند ابزاری عملی و اثربخش در کاهش فرسودگی شغلی و افزایش رضایت حرفه ای باشد (علوی، ۱۳۹۹).واژگان کلیدیفرسودگی شغلی، رضایت حرفه ای، مشاوره گروهی، مهارت های مقابله ای، همبستگی اجتماعی