راهکارهای بهبود امنیت آبی از دیدگاه کارشناسان در واحدهای بهره برداری کشاورزی استان همدان

در سالهای گذشته منابع آبی و بخش کشاورزی تحت تاثیرتغییرات اقلیمی قرارگرفته است که موجب ناامنی آبی در واحدهای بهره برداری کشاورزی شده است. لذا هرگونه اقدام درجهت واکاوی راهکارهای بهبود امنیت آبی در واحدهای بهره برداری کشاورزی استان همدان حائز اهمیت است. از همین رو تحقیق حاضر با هدف بررسی راهکارهای بهبود امنیت آبی از دیدگاه کارشناسان در واحدهای بهره برداری کشاورزی استان همدان طی سالهای ۱۴۰۲-۱۴۰۱ انجام شده است. جامعه آماری تحقیق۱۰۰ نفر از کارشناسان شرکت سهامی آب منطقه ای استان همدان، سازمانهای جهادکشاورزی و تعاون روستایی استان همدان بودند. حجم نمونه بااستفاده از جدول کرجسی-مورگان۸۰ نفر محاسبه و نمونه گیری به روش تصادفی ساده انجام شد. ابزار اصلی تحقیق، پرسشنامه محقق ساخته ای بود که روایی آن توسط جمعی از متخصصان کشاورزی و اعضای هیات علمی گروه های ترویج و آموزش کشاورزی و مدیریت و توسعه کشاورزی دانشگاه های تربیت مدرس و تهران و پایایی آن از طریق ضریب آلفای کرونباخ تایید گردید. تجزیه و تحلیل داده ها با استفاده از نرم افزارهای PLS SMART و SPSS انجام شد. نتایج نشان داد نشانگر مدیریتی-اجتماعی (آموزش کشاورزان درخصوص راهبردهای مقابله و سازگاری در طول دوره های خشکسالی ) با ضریب ۹۵۵/۰ بیشترین نقش را در تبیین راهکارهای بهبود امنیت آبی در واحدهای بهره برداری کشاورزی استان همدان داشت، نشانگرهای فنی-زیرساختی (استفاده از جنگل کاری برای حفاظت از منابع آبی) و اقتصادی-مالی (منطقی شدن تدریجی بهای آب در بخش کشاورزی و مدیریت ریسک) به ترتیب با ضریب ۹۴۱/۰ و ۹۱۴/۰ در رتبه های دوم و سوم قرار گرفتند. دست یابی به الگوی بهینه مدیریت منابع آبی، راهکاری راهبردی و عملی به منظور دستیابی به امنیت آبی در بخش کشاورزی تلقی می شود.

کلیدواژه ها:

استان همدان ، امنیت آبی ، تغییراقلیم ، راهکار ، واحدهای بهره برداری کشاورزی