تحلیل شناختی نقش «پرسش های تبیینی در مقابل پرسش های بازشناسی» در عمق یادگیری مفاهیم

نوع پرسش در فرآیند آموزش علوم، صرفا ابزاری برای ارزشیابی نیست، بلکه یکی از تعیین کننده ترین عوامل جهت دهنده به پردازش شناختی یادگیرنده محسوب می شود. پژوهش حاضر با رویکرد تحلیلی–شناختی، به بررسی تفاوت های بنیادین میان «پرسش های تبیینی» و «پرسش های بازشناسی» و نقش آن ها در عمق یادگیری مفاهیم علوم ابتدایی می پردازد. با اتکا به نظریه های حافظه فعال، سطوح پردازش، تمرین بازیابی، و نظریه طرح واره، نشان داده می شود که پرسش های بازشناسی غالبا با فعال سازی پردازش سطحی و وابستگی به نشانه های بیرونی، به یادگیری شکننده و ناپایدار منجر می شوند. در مقابل، پرسش های تبیینی از طریق الزام به بازیابی فعال، بسط معنایی و سازمان دهی مفهومی، زمینه شکل گیری طرح واره های عمیق و اصلاح پذیر را فراهم می سازند. مقاله در پایان، چارچوبی شناخت محور برای تحلیل و طراحی پرسش ها در آموزش علوم ابتدایی ارائه می دهد