بررسی و تبیین جایگاه ارزشیابی در فرآیند یاددهی و یادگیری

ارزشیابی آموزشی یکی از ارکان اساسی نظام های تعلیم و تربیت به شمار می آید که نقش آن فراتر از سنجش پایانی و نمره دهی صرف است. هدف از این پژوهش مروری، بررسی جایگاه ارزشیابی در فرآیند یاددهی–یادگیری و تبیین کارکردهای آن در بهبود کیفیت آموزش بر اساس یافته های پژوهش های پیشین است. بدین منظور، منابع علمی معتبر داخلی و خارجی مرتبط با ارزشیابی آموزشی، به ویژه ارزشیابی تکوینی و نوین، به صورت نظام مند مورد بررسی و تحلیل قرار گرفت. نتایج نشان داد که ارزشیابی تکوینی با فراهم کردن بازخورد مستمر و سازنده، نقش موثری در ارتقای یادگیری معنادار، افزایش انگیزش تحصیلی و تقویت خودتنظیمی دانش آموزان ایفا می کند. همچنین یافته ها بیانگر آن است که اتکای صرف به ارزشیابی های سنتی و نمره محور، اغلب منجر به یادگیری سطحی، اضطراب امتحان و نادیده گرفتن تفاوت های فردی فراگیران می شود. از سوی دیگر، استفاده از ابزارهای متنوع ارزشیابی مانند پروژه، پوشه کار و ارزشیابی عملکردی، امکان سنجش جامع تر توانایی ها و مهارت های قرن بیست ویکم را فراهم می سازد. نتایج این پژوهش همچنین بر نقش ارزشیابی در بهبود عملکرد حرفه ای معلمان و حمایت از تصمیم گیری های آموزشی آگاهانه تاکید دارد. در مجموع، یافته ها نشان می دهد که بازنگری در رویکردهای ارزشیابی و حرکت به سوی الگوهای نوین، شرطی اساسی برای ارتقای کیفیت یاددهی–یادگیری و تحقق اهداف آموزش معاصر است.

کلیدواژه ها:

ارزشیابی تکوینی ، پیشرفت تحصیلی ، انگیزش یادگیری ، یادگیری عمیق ، عدالت آموزشی