بررسی رابطه سواد محیطی و اجتماعی معلمان با آموزش پایدار دانش آموزان در مقاطع مختلف تحصیلی

چکیده:آموزش پایدار به عنوان یکی از رویکردهای نوین آموزشی، نقشی اساسی در آماده سازی دانش آموزان برای مواجهه مسئولانه با چالش های زیست محیطی، اجتماعی و اقتصادی آینده ایفا می کند. در این میان، معلمان به عنوان کنشگران اصلی نظام آموزشی، نقش کلیدی در انتقال مفاهیم و ارزش های مرتبط با پایداری بر عهده دارند. یکی از عوامل اثرگذار بر کیفیت و اثربخشی آموزش پایدار، سطح سواد محیطی معلمان است؛ سوادی که فراتر از آگاهی صرف، شامل دانش، نگرش، مهارت ها و رفتارهای مسئولانه در قبال محیط زیست می شود. هدف پژوهش حاضر بررسی رابطه سواد محیطی معلمان با آموزش پایدار دانش آموزان و تبیین نقش ابعاد مختلف این سواد در تقویت یادگیری پایدار است.این پژوهش با رویکرد توصیفی–تحلیلی انجام شده و تلاش دارد با تمرکز بر مولفه های سواد محیطی معلمان، از جمله آگاهی زیست محیطی، نگرش های محیط گرایانه و توانمندی های آموزشی، میزان تاثیرگذاری آن ها بر شکل گیری نگرش ها و رفتارهای پایدار در دانش آموزان را تحلیل کند. یافته های پژوهش نشان می دهد که میان سطح سواد محیطی معلمان و کیفیت آموزش پایدار دانش آموزان رابطه ای معنادار و مثبت وجود دارد؛ به گونه ای که معلمانی با سواد محیطی بالاتر، توانایی بیشتری در طراحی فعالیت های یاددهی–یادگیری معنادار، مشارکتی و مبتنی بر مسائل واقعی محیط زیست دارند. این امر موجب افزایش حساسیت دانش آموزان نسبت به مسائل محیطی، تقویت تفکر انتقادی و ارتقای رفتارهای مسئولانه آنان می شود.نتایج پژوهش بر ضرورت توجه جدی به توانمندسازی معلمان در حوزه سواد محیطی تاکید دارد و نشان می دهد که سرمایه گذاری در آموزش حرفه ای معلمان می تواند به بهبود کیفیت آموزش پایدار و تحقق اهداف توسعه پایدار در نظام آموزشی منجر شود. بر این اساس، پیشنهاد می شود برنامه های درسی تربیت معلم و دوره های ضمن خدمت، به صورت هدفمند به ارتقای سواد محیطی معلمان اختصاص یابد تا زمینه پرورش نسل هایی آگاه، مسئول و متعهد به پایداری فراهم شود.