معلم تاریخ به مثابه میانجی هویت: نقش/

لیلا چعبی کارشناسی ارشد تاریخ گرایش مطالعات حوزه خلیج فارس دانشگاه شهید چمران اهوازچکیدهآموزش تاریخ در جوامع متکثر و دارای تنوع فرهنگی، همواره بر لبه ی تیغ حرکت می کند؛ از سویی وظیفه دارد انسجام و وحدت ملی را از طریق روایت های کلان تقویت کند و از سوی دیگر، باید به زیست جهان بومی و هویت های محلی که تار و پود این ملیت را می سازند، احترام بگذارد. منطقه خلیج فارس به عنوان یکی از استراتژیک ترین و در عین حال فرهنگی ترین کانون های ایران، نیازمند رویکردی ویژه در پداگوژی تاریخ است. این مقاله با واکاوی نقش معلم تاریخ به عنوان یک «میانجی» و «مهندس هویت»، استدلال می کند که تقویت هویت ملی در میان دانش آموزان مناطق ساحلی و جزایر خلیج فارس، نه از طریق انکار یا سرکوب هویت محلی، بلکه از مسیر به رسمیت شناسی و ادغام روایت های بومی در کلان روایت ملی میسر است. با تکیه بر نظریه های هویت سازی و تاریخی نگری، این پژوهش نشان می دهد که چگونه معلم می تواند با استفاده از میراث دریایی، تاریخ مقاومت های محلی (مانند رئیس علی دلواری) و جغرافیای سیاسی خلیج فارس، پیوندی ارگانیک میان «من بومی» و «من ملی» ایجاد کند. یافته ها حاکی از آن است که نادیده گرفتن هویت محلی منجر به مقاومت فرهنگی و گسست ملی می شود، در حالی که رویکرد ترکیبی، خلیج فارس را نه فقط به عنوان یک مرز آبی، بلکه به عنوان لنگرگاه هویت ایرانی تثبیت می کند.کلمات کلیدی

کلیدواژه ها:

هویت ملی ، هویت محلی ، آموزش تاریخ ، خلیج فارس ، پداگوژی انتقادی ، میانجی گری فرهنگی ، حافظه جمعی ، مقاومت محلی