بررسی نقش تصاویر موجود در کتب درسی از منظر سواد رسانه ای

کتاب های درسی، به عنوان یکی از اصلی ترین منابع آموزشی رسمی، نقش محوری در شکل دهی دانش، نگرش و جهان بینی دانش آموزان ایفا می کنند. در این میان، تصاویر به عنوان یک جزء جدایی ناپذیر و قدرتمند در کتب درسی، نقشی فراتر از صرفا تزئین یا توضیح متون دارند؛ آن ها حامل پیام ها، ارزش ها و ایدئولوژی هایی هستند که به طور مستقیم با مفهوم سواد رسانه ای در تعاملند. این مقاله مروری–تحلیلی با هدف بررسی نقش تصاویر کتب درسی از منظر سواد رسانه ای تدوین شده است. با اتکا به چارچوب های نظری سواد رسانه ای و روش های تحلیل نشانه شناختی، به واکاوی چگونگی بازنمایی واقعیت، انتقال مفاهیم پنهان و تاثیر تصاویر بر توانایی دانش آموزان در رمزگشایی و نقد پیام های بصری پرداخته می شود. نتایج نشان می دهد که تصاویر کتب درسی، در عین حال که می توانند ابزاری موثر برای تقویت یادگیری و توسعه مهارت های تفکر انتقادی باشند، در صورت عدم دقت در انتخاب و تحلیل، ممکن است به بازتولید کلیشه ها، پنهان سازی تعارضات و تضعیف سواد رسانه ای منجر شوند. این پژوهش با مرور مطالعات داخلی و خارجی، چالش ها و راهکارهای عملی برای ارتقای کیفیت محتوای بصری کتب درسی با تاکید بر توسعه سواد رسانه ای ارائه می دهد.

کلیدواژه ها:

سواد رسانه ای ، تصاویر کتب درسی ، تحلیل نشانه شناختی ، ایدئولوژی پنهان ، برنامه درسی ، آموزش بصری