نقش تسهیل گری فعال معلم در یادگیری مشارکتی و پیامدهای آن بر پیشرفت تحصیلی

در تحول پارادایم های آموزشی به سوی رویکردهای فعال و دانش آموزمحور، یادگیری گروهی به عنوان یکی از کارآمدترین روش ها برای تعمیق درک مفاهیم و پرورش مهارت های اجتماعی شناخته می شود. با این حال، تشکیل گروه های دانش آموزی به خودی خود ضامن دستیابی به نتایج مطلوب تحصیلی نیست و اثربخشی این روش در گرو هدایت آگاهانه و مداخله هدفمند معلم است. در یادگیری گروهی هدایت شده، معلم فراتر از یک ناظر یا منبع اطلاعات عمل می کند و نقش طراح، تسهیل گر و راهبر فرآیندهای تعاملی را بر عهده می گیرد. این هدایت شامل طراحی تکالیف چالش برانگیز و اصیل، تشکیل گروه های ناهمگن، آموزش صریح مهارت های همکاری، نظارت فعال بر تعاملات و ارائه بازخوردهای سازنده در حین کار گروهی است. مساله اصلی این است که چگونه این هدایت سازمان یافته معلم می تواند کیفیت تعاملات شناختی و اجتماعی در گروه را ارتقا دهد و این ارتقا به نوبه خود، چه تاثیری بر شاخص های عملکرد تحصیلی دانش آموزان، از جمله درک مفهومی، حفظ بلندمدت دانش و توانایی کاربرد آن در موقعیت های جدید دارد؟ در غیاب هدایت موثر، فعالیت های گروهی ممکن است به سطوحی از تعامل تقلیل یابند که در آن دانش آموزان قوی تر کار را پیش می برند، اعضای منفعل مشارکت موثری ندارند و گفت وگوها به جای کشف عمقی مفاهیم، حول تبادل اطلاعات سطحی می چرخد. از سوی دیگر، هدایت بیش از حد و دستوری معلم نیز می تواند استقلال و مسئولیت پذیری یادگیرندگان را خدشه دار کند. بنابراین، یافتن نقطه تعادل در مداخله معلم و تعیین مولفه های هدایت اثربخش، به یک چالش مهم آموزشی تبدیل شده است. این مقاله با درک این ضرورت، به بررسی سازوکارهای تاثیر یادگیری گروهی هدایت شده توسط معلم بر بهبود عملکرد تحصیلی می پردازد و در پی پاسخ به این پرسش است که کدام الگوها و راهبردهای تسهیل گری می توانند به حداکثرسازی پیامدهای مثبت این روش در بافت های متنوع کلاسی منجر شوند. دستیابی به این هدف، مستلزم تقویت شایستگی های حرفه ای معلمان در مدیریت کلاس های مشارکتی و بازتعریف نقش آنان در محیط های یادگیری مدرن است.

کلیدواژه ها:

یادگیری گروهی هدایت شده ، تسهیل گری معلم ، عملکرد تحصیلی ، تعاملات شناختی ، مهارت های همکاری