نقش متقابل علوم اسلامی، مدیریت آموزشی، فناوری و ادبیات در طراحی برنامه درسی معنوی و کارآمد

این پژوهش با هدف طراحی چارچوبی مفهومی برای برنامه درسی معنوی و کارآمد با استفاده از تلفیق چهار حوزه معرفتی علوم قرآن و حدیث، مدیریت برنامه درسی، فناوری کامپیوتر و ادبیات فارسی انجام شده است. در نظام آموزشی معاصر، پاسخگویی همزمان به نیازهای معنوی، عقلانی، مهارتی و فرهنگی نسل جوان یک چالش اساسی است. این مطالعه کیفی با رویکرد تئوری داده بنیاد اکتشافی و از طریق مصاحبه نیمه ساختاریافته با چهار متخصص از حوزه های مذکور اجرا شده است. یافته های پژوهش نشان می دهد که محتوای معنوی و ارزشی برگرفته از علوم قرآن و حدیث، نیازمند سازماندهی نظام مند و هدفمند (مدیریت برنامه درسی)، قالب بندی جذاب و تعاملی (فناوری کامپیوتر) و بیان هنرمندانه و فرهنگ ساز (ادبیات فارسی) است تا بتواند به طور موثر در بافت آموزشی امروز نفوذ کند. از تلفیق این دیدگاه ها، یک مدل چهاربعدی با ابعاد: ۱. بعد محتوایی-معنایی (استخراج مفاهیم کلیدی از متون دینی)، ۲. بعد ساختاری-مدیریتی (طراحی اهداف، روش های تدریس و ارزشیابی همسو)، ۳. بعد رسانه ای-تعاملی (تولید محتوای دیجیتال، اپلیکیشن ها و محیط های یادگیری مجازی)، و ۴. بعد بیانی-فرهنگی (ترجمه مفاهیم به زبان ادبی، داستانی و هنری متناسب با مخاطب) استخراج شد. نتیجه گیری کلی بر ضرورت عبور از رویکردهای جزیره ای و حرکت به سمت طراحی برنامه درسی مشارکتی و میان رشته ای تاکید دارد که در آن، غنای معنوی با کارآمدی آموزشی و جذابیت رسانه ای پیوند می خورد.

کلیدواژه ها:

برنامه درسی معنوی ، علوم قرآن و حدیث ، مدیریت برنامه درسی ، فناوری در آموزش ، ادبیات فارسی ، تلفیق میان رشته ای.