آسیب شناسی تعلیم و تربیت در جامعه با توجه ویژه به عدالت تعلیمی و تربیتی در نظام فکری فارابی

تعلیم و تربیت یکی از مهم ترین پایه های توسعه پایدار و ارتقای اجتماعی در جوامع انسانی است. نظام های آموزشی، به ویژه زمانی که بر مبنای اصول عدالت و عقلانیت طراحی شوند، نقشی اساسی در پرورش استعدادها و توانمندی های انسانی دارند. فارابی به عنوان یکی از برجسته ترین فیلسوفان اسلامی تاکید ویژه ای بر عدالت تعلیمی و تربیتی داشته و آن را پیش نیاز اصلی تحقق مدینه فاضله می داند. بررسی نظام های کنونی آموزش و پرورش در جوامع امروزی، نشان دهنده کاستی ها و آسیب هایی است که از اصول عدالت فاصله گرفته اند. این مقاله تلاش می کند به نقش عدالت در تعلیم و تربیت با تاکید بر نظام فکری فارابی بپردازد. هدف از این مقاله بررسی و آسیب شناسی نظام تعلیم و تربیت در جوامع امروزی با تمرکز بر دیدگاه های عدالت محور فارابی است. در این راستا مفهوم عدالت تعلیمی و تربیتی از منظر فارابی تبیین شده و سپس، مشکلات و آسیب های موجود در نظام های آموزشی جوامع کنونی مورد بررسی قرار می گیرد. این آسیب ها شامل نابرابری در دسترسی به آموزش، کیفیت پایین فرآیندهای آموزشی و کمبود تربیت اخلاقی در آموزش است. مقاله تلاش می کند تا با استناد به اندیشه های فارابی راهکارهایی برای بهبود و اصلاح نظام تعلیم و تربیت ارائه دهد. این راهکارها شامل توزیع عادلانه منابع آموزشی، طراحی برنامه های آموزشی جامع و متوازن، ایجاد پیوند میان آموزش عقلانی و اخلاقی، و مشارکت خانواده ها در فرآیند تربیتی است. در نهایت مقاله نتیجه می گیرد که تحقق عدالت آموزشی و تربیتی نیازمند همفکری و همکاری بین حکومت ها، نهادها و آحاد جامعه است تا بتوان نظام آموزشی را به سوی رشد و تعالی سوق داد و جامعه را به مدینه فاضله نزدیک کرد.

کلیدواژه ها:

تعلیم و تربیت ، عدالت آموزشی ، فارابی ، آسیب شناسی نظام آموزشی ، تربیت اخلاقی