رهبری آموزشی در مدرسه ایرانی: پیامدها برای کیفیت یادگیری و عملکرد آموزشی

رهبری آموزشی به عنوان یکی از موثرترین عوامل در بهبود کیفیت یادگیری و ارتقای عملکرد آموزشی مدارس، در دهه های اخیر مورد توجه گسترده پژوهشگران قرار گرفته است. هدف این مقاله، تحلیل نقش و پیامدهای رهبری آموزشی در بستر مدرسه ایرانی و تبیین سازوکارهای اثرگذاری آن بر کیفیت یادگیری دانش آموزان و عملکرد آموزشی مدرسه است. پژوهش حاضر با رویکرد تحلیلی–توصیفی و مبتنی بر مرور نظام مند ادبیات نظری و تجربی، ضمن تبیین مفهومی رهبری آموزشی و تمایز آن از مدیریت اداری، به بررسی مدل های شاخص رهبری آموزشی( از جمله الگوهای Hallinger، Leithwood و Southworth) و شواهد پژوهشی مرتبط با تاثیر آن بر یادگیری دانش آموزان می پردازد. در ادامه، با توجه به ویژگی های ساختاری و فرهنگی نظام آموزش وپرورش ایران، چالش ها و ظرفیت های تحقق رهبری آموزشی در مدارس ایرانی تحلیل شده و بر نقش کلیدی مدیر مدرسه و معاونان آموزشی، اجرایی و پرورشی در تحقق رهبری توزیع شده تاکید می شود. بر اساس تحلیل ها، یک الگوی مفهومی زنجیره ای شامل «رهبری آموزشی → کیفیت تدریس (به عنوان متغیر میانجی) → یادگیری دانش آموزان و عملکرد آموزشی» ارائه می گردد. یافته های نظری مقاله نشان می دهد که تمرکز مدیران بر هدایت آموزشی، توسعه حرفه ای معلمان، استفاده هدفمند از ارزشیابی برای یادگیری و تقویت فرهنگ همکاری، می تواند به بهبود معنادار کیفیت یادگیری و تحقق اهداف سند تحول بنیادین آموزش وپرورش منجر شود. در پایان، دلالت های اجرایی و مسیرهای پیشنهادی برای پژوهش های آینده ارائه شده است.

کلیدواژه ها:

یادگیری مفهومی ، آموزش فیزیک ، پلتفرم های آموزشی هوشمند ، برنامه ریزی آموزشی ، شبیه سازی تعاملی