چالش های ارزشیابی آنلاین مستمر در چارچوب برنامه درسی ملی و پیشنهادهای مبتنی بر فناوری

ارزشیابی مستمر به عنوان یکی از ارکان بنیادین برنامه درسی ملی جمهوری اسلامی ایران، بر پایش مداوم و پیوسته فرآیند یادگیری-تدریس و ارائه بازخوردهای سازنده و موثر به منظور ارتقای کیفیت یادگیری تاکید ورزیده است. با شیوع همه گیری کووید-۱۹ و تحول سریع نظام آموزشی به سمت آموزش مجازی، اجرای ارزشیابی مستمر در محیط های آنلاین با موانع و دشواری های متعددی مواجه گردید که می تواند بر عدالت آموزشی و اثربخشی فرآیند یادگیری تاثیرات منفی قابل توجهی بر جای گذارد. پژوهش حاضر با هدف شناسایی و تحلیل چالش های ارزشیابی آنلاین مستمر در چارچوب برنامه درسی ملی و ارائه پیشنهادهای عملی مبتنی بر فناوری های نوین انجام پذیرفته است.این پژوهش از نوع توصیفی-پیمایشی بوده و جامعه آماری آن را معلمان شاغل در دوره متوسطه دوم شهرهای بزرگ ایران در سال تحصیلی ۱۴۰۴-۱۴۰۵ تشکیل می داد. حجم نمونه برابر با ۳۲۰ نفر بود که به روش نمونه گیری خوشه ای چندمرحله ای انتخاب شدند. ابزار گردآوری داده ها، پرسشنامه محقق ساخته ای مشتمل بر ۴۵ گویه بر اساس مرور جامع ادبیات پژوهش طراحی شد. روایی صوری و محتوایی ابزار توسط گروهی از متخصصان تایید گردید و پایایی آن با محاسبه ضریب آلفای کرونباخ برابر با ۰/۸۷ به دست آمد. تحلیل داده ها با بهره گیری از نرم افزار SPSS نسخه ۲۶ انجام شد.یافته های پژوهش نشان داد که مهم ترین چالش ها در سه حوزه اصلی دسته بندی می شوند: محدودیت های فنی و زیرساختی (مانند دسترسی نابرابر به اینترنت و تجهیزات دیجیتال)، مسائل اخلاقی و اصالت سنجی (مانند تقلب و دشواری احراز هویت)، و ناسازگاری های تربیتی و روش شناختی (مانند کاهش کیفیت بازخورد و عدم انطباق کامل با اهداف برنامه درسی ملی)(SD=۴.۱۲,Mean=۰.۷۹) .تحلیل های استنباطی نیز تفاوت های معنادار در ادراک معلمان از شدت این چالش ها بر اساس متغیرهای جنسیت و سابقه خدمت را تایید کرد (p < ۰.۰۵).پیشنهادهای ارائه شده در این پژوهش شامل بهره گیری از سامانه های مدیریت یادگیری پیشرفته، به کارگیری ابزارهای هوش مصنوعی برای نظارت اخلاقی و تشخیص تقلب، و توسعه ارزشیابی های اصیل مبتنی بر پرتفولیوهای الکترونیکی و پروژه های واقعی است. نتایج پژوهش بر ضرورت سرمایه گذاری در آموزش مستمر معلمان و تقویت زیرساخت های فناورانه به منظور تحقق کامل اصول برنامه درسی ملی در محیط های مجازی تاکید دارد. این مطالعه می تواند به سیاست گذاران آموزشی و برنامه ریزان درسی در بهبود کیفیت ارزشیابی مستمر آنلاین یاری رساند و زمینه ساز عدالت آموزشی بیشتر در نظام آموزش مجازی گردد.

کلیدواژه ها:

ارزشیابی مستمر آنلاین ، چالش های ارزشیابی مجازی ، برنامه درسی ملی ، فناوری های آموزشی ، آموزش الکترونیکی ، ارزشیابی اصیل ، هوش مصنوعی در ارزشیابی