/معلم و سواد یادگیری؛ چگونه یادگرفتن را به دانش آموز بیاموزیم؟

در عصر انفجار اطلاعات و تغییرات شتابان فناوری، تعریف سواد از توانایی خواندن و نوشتن به «توانایی یادگیری، بازآموزی و یادگیری زدایی» تغییر یافته است. سواد یادگیری (Learning Literacy) به مجموعه ای از مهارت های شناختی، فراشناختی و عاطفی اطلاق می شود که فرد را قادر می سازد تا فرآیند یادگیری خود را مدیریت، پایش و اصلاح کند. این مقاله با هدف تبیین نقش محوری معلم در گذار از «انتقال دانش» به «آموزش یادگیری» نگاشته شده است. با بهره گیری از نظریه های فراشناخت فلاول، یادگیری خودتنظیم زیمرمن و رویکردهای سازنده گرایی، این نوشتار استدلال می کند که وظیفه اصلی معلم در قرن ۲۱، تجهیز دانش آموزان به ابزارهای ذهنی برای یادگیری مستقل است. در این پژوهش، مولفه های کلیدی سواد یادگیری شامل راهبردهای شناختی (بسط و سازمان دهی)، مهارت های فراشناختی (برنامه ریزی و نظارت)، مدیریت منابع (زمان و محیط) و باورهای انگیزشی (خودکارآمدی و اسناد) مورد واکاوی قرار می گیرند. همچنین راهکارهای عملی برای آموزش مستقیم مهارت های مطالعه، تفکر انتقادی و استفاده از فناوری برای خودآموزی ارائه می شود. یافته ها نشان می دهد که معلمان با تغییر نقش از «دانای کل» به «مربی شناختی»، می توانند یادگیرندگانی مادام العمر تربیت کنند که در مواجهه با چالش های ناشناخته، توانایی حل مسئله و سازگاری را دارند.

کلیدواژه ها:

کلمات کلیدی: سواد یادگیری ، فراشناخت ، یادگیری خودتنظیم ، راهبردهای یادگیری ، نقش معلم ، یادگیری مادام العمر ، مهارت های مطالعه.