معلم و هدایت اخلاقی دانش آموزان در موقعیت های روزمره؛ تربیت در بستر زندگی

تربیت اخلاقی در نظام های آموزشی مدرن، دیگر به معنای برگزاری کلاس های مجزا برای تدریس فضایل اخلاقی نیست، بلکه فرآیندی پیوسته و درهم تنیده با زیست روزمره مدرسه است. معلم به عنوان اصلی ترین عامل تربیتی، در هر لحظه از تعاملات کلاسی، زنگ تفریح و حتی در نحوه بازخورد دادن به تکالیف، در حال مخابره پیام های اخلاقی به دانش آموزان است. این مقاله با رویکردی تحلیلی و با اتکا به مبانی روان شناسی رشد اخلاقی و جامعه شناسی آموزش و پرورش، به واکاوی نقش معلم در هدایت اخلاقی دانش آموزان می پردازد. تمرکز اصلی نوشتار بر “موقعیت های روزمره” است؛ لحظاتی که شاید در برنامه درسی رسمی پیش بینی نشده اند، اما دارای پتانسیل عظیم تربیتی هستند. از مدیریت تعارضات میان دانش آموزان گرفته تا رعایت عدالت در نمره دهی و مواجهه با خطاهای رفتاری، همگی بسترهایی برای رشد قضاوت و منش اخلاقی فراگیران محسوب می شوند. در نهایت، استدلال می شود که “منش معلم” و “برنامه درسی پنهان”، قدرتمندتر از هر متن آموزشی، ارزش هایی چون صداقت، مسئولیت پذیری و همدلی را درونی سازی می کنند.

کلیدواژه ها:

کلمات کلیدی: تربیت اخلاقی ، معلم نقش آفرین ، برنامه درسی پنهان ، موقعیت های روزمره ، قضاوت اخلاقی ، عدالت آموزشی ، تعارضات کلاسی.