مشکلات اقتصادی معلمان و تاثیر آن بر انگیزش حرفه ای

معلمان به عنوان یکی از ارکان اساسی نظام تعلیم و تربیت، نقش تعیین کننده ای در کیفیت آموزش، پرورش سرمایه انسانی و تحقق اهداف توسعه پایدار ایفا می کنند. با این حال، در سال های اخیر مشکلات اقتصادی معلمان به یکی از چالش های جدی نظام های آموزشی، به ویژه در کشورهای در حال توسعه، تبدیل شده است. پایین بودن سطح حقوق و مزایا، عدم تناسب درآمد با هزینه های زندگی، تاخیر در پرداخت ها، نبود امنیت اقتصادی، و ضعف نظام های جبران خدمات، از جمله عواملی هستند که فشار اقتصادی قابل توجهی بر معلمان وارد می کنند. این شرایط نه تنها معیشت معلمان را با مشکل مواجه ساخته، بلکه پیامدهای عمیقی بر انگیزش حرفه ای، رضایت شغلی، تعهد سازمانی و کیفیت عملکرد آموزشی آنان برجای گذاشته است.انگیزش حرفه ای معلمان به عنوان نیروی محرکه ای درونی و بیرونی، نقش مهمی در میزان تلاش، خلاقیت، پشتکار، نوآوری آموزشی و کیفیت تعاملات آموزشی تربیتی آنان با دانش آموزان دارد. مشکلات اقتصادی، از طریق ایجاد احساس بی عدالتی، کاهش شان و منزلت اجتماعی، افزایش استرس و اضطراب شغلی، و وادار کردن معلمان به اشتغال دوم یا سوم، می تواند انگیزش حرفه ای آنان را به شدت تضعیف کند. کاهش انگیزش حرفه ای، به نوبه خود، منجر به افت کیفیت تدریس، کاهش مشارکت فعال در فعالیت های آموزشی و پژوهشی، فرسودگی شغلی، و حتی تمایل به ترک حرفه معلمی می شود.پژوهش ها نشان می دهند که بین وضعیت اقتصادی معلمان و مولفه هایی نظیر خودکارآمدی شغلی، رضایت شغلی، تعهد حرفه ای و انگیزه درونی رابطه ای معنادار وجود دارد. زمانی که معلمان احساس کنند تلاش ها و مسئولیت های حرفه ای آنان به طور عادلانه جبران نمی شود، نگرش آنان نسبت به شغل خود منفی تر شده و انگیزش آنان برای بهبود عملکرد کاهش می یابد. از سوی دیگر، بهبود وضعیت اقتصادی و استقرار نظام های عادلانه پرداخت و حمایت های رفاهی می تواند زمینه ساز افزایش انگیزش حرفه ای، ارتقای کیفیت آموزش و تقویت سرمایه اجتماعی در نظام آموزشی شود.در مجموع، توجه به مشکلات اقتصادی معلمان و بررسی تاثیر آن بر انگیزش حرفه ای، امری ضروری برای سیاست گذاران آموزشی است. اتخاذ سیاست های حمایتی، اصلاح نظام حقوق و مزایا، ایجاد امنیت شغلی و اقتصادی، و ارتقای منزلت اجتماعی معلمان می تواند نقش موثری در افزایش انگیزش حرفه ای آنان و در نهایت بهبود کیفیت نظام تعلیم و تربیت ایفا کند.

کلیدواژه ها:

مشکلات اقتصادی معلمان ، انگیزش حرفه ای ، رضایت شغلی ، عدالت در پرداخت ، تعهد حرفه ای ، کیفیت آموزش ، فرسودگی شغلی