برآورد شاخص های آب و انرژی و ارزش اقتصادی آب در تولید سیب حوضه دریاچه ارومیه

تولید سیب به عنوان بخش مولد در اقتصاد باغبانی از اهمیت ویژه ای برخوردار است. در بیشتر کشورهای درحال توسعه این بخش رشد چشمگیری داشته، دارای توان صادراتی بوده و در برنامه ریزی های کشاورزی جایگاه ویژه ای را به خود اختصاص داده است. شهرستان ارومیه با دارا بودن ۲۶۰۰۰ هکتار باغ سیب رتبه اول تولید این محصول در سطح کشور را از آن خود کرده است. از طرفی استفاده بیش از حد از کود و سموم شیمیایی در تولید این محصول نه تنها باعث استفاده غیر بهینه از انرژی گردیده بلکه خسارات جبران ناپذیری به محیط زیست و منابع آبی وارد می کند لذا از آنجاییکه آب یکی از ارزشمندترین منابع طبیعی و نهاده های اصلی در تولید محصولات کشاورزی می باشد و نقش موثری در توسعه پایدار بخش کشاورزی دارد؛ تعیین ارزش اقتصادی آب در حوزه آبریز ارومیه به افزایش بهره وری منابع آب منطقه و صرفه جویی مصرف کنندگان و مدیریت صحیح تقاضا کمک بسیاری می کند. در این مطالعه برای بررسی میزان انرژی مصرفی و مصرف آب در تولید محصول سیب کارایی مصرف انرژی و ارزش اقتصادی آب برآورد گردید. برای بررسی داده ها معادل انرژی نهاده ها و محصولات برآورد و برای بررسی ارزش اقتصادی آب از روش تابع تولید بهره گرفته شد. نتایج نشان داد نسبت انرژی نهاده ها به محصول که نشان دهنده کارایی انرژی می باشد در سطح مطلوب نبوده و بایستی میزان مصرف انرژی مورد توجه قرار گیرد. همچنین تولید نهایی نهاده آب در تولید سیب ۰/۱۵ و ارزش تولید نهایی آب ۲۹,۱۴۱/۷ ریال می باشد یعنی مصرف هر متر مکعب آب ارزشی برابر ۲۹,۱۴۱/۷ ریال ایجاد می کند که به نظر می رسد کشاورزان منطقه مبلغ آب بهای بسیار بالاتری از ارزش اقتصادی آب در تولید محصول سیب پرداخت می کنند.

کلیدواژه ها:

کارایی ، انرژی ، آب ، ارزش اقتصادی ، سیب ، ارومیه