مدیریت نوآورانه کیفیت آب رودخانه ها در مواجهه با خشکسالی و تغییرات اقلیمی

تغییرات اقلیمی و وقوع خشکسالی های متوالی در دهه های اخیر چالش های بی سابقه ای برای مدیریت کیفی رودخانه ها در سراسر جهان ایجاد کرده اند. کاهش بارندگی، افزایش دما و افت دبی جریان ها باعث تشدید غلظت آلاینده ها و کاهش ظرفیت خودپالایی رودخانه ها شده است. این شرایط نیازمند بازنگری در سیاست ها و اتخاذ رویکردهای نوآورانه برای حفاظت از کیفیت منابع آب سطحی است. در این مقاله با مروری بر پیامدهای اقلیمی و هیدرولوژیکی، خشکسالی، مهم ترین چالش های مدیریتی در این زمینه شناسایی و تحلیل شده اند. همچنین، فناوری ها و روش های نوین همچون حسگرهای آنلاین، سنجش از دور، مدل سازی داده محور و تصفیه زیستی به عنوان ابزارهای کلیدی برای پایش و بهبود کیفیت آب معرفی گردیده اند. نمونه هایی از مدیریت موفق در مناطق خشک مانند رودخانه کلرادو (آمریکا)، مارلی دارلینگ (استرالیا) و برخی حوزه های داخلی ایران بیانگر اثربخشی رویکردهای مشارکتی، سیاست های انعطاف پذیر و بهره گیری از فناوری های هوشمند هستند. در نهایت پیشنهاداتی برای جهت دهی تحقیقات آینده و اصلاح چارچوب های سیاست گذاری به منظور تقویت تاب آوری رودخانه ها در برابر فشارهای اقلیمی ارائه شده است.

کلیدواژه ها:

مدیریت کیفیت آب ، رودخانه ، خشکسالی ، تغییر اقلیم ، فناوری پایش هوشمند ، مدل سازی محیطی