نقش معلم در کیفیت نظام آموزشی

کیفیت نظام آموزشی به عنوان یکی از شاخص های اساسی توسعه پایدار انسانی، به شدت تحت تاثیر نقش و کارکرد معلمان قرار دارد. معلم به عنوان کنشگر محوری فرآیند یاددهی–یادگیری، نه تنها انتقال دهنده دانش، بلکه تسهیل گر رشد شناختی، عاطفی و اجتماعی دانش آموزان است. هدف پژوهش حاضر تبیین نقش معلم در ارتقای کیفیت نظام آموزشی با تمرکز بر ابعاد حرفه ای، تربیتی و انسانی معلمان است. این مطالعه با رویکرد تحلیلی–توصیفی و بر پایه مرور نظام مند مفاهیم نظری و تجربی مرتبط با کیفیت آموزش، به بررسی مولفه های اثرگذار معلم بر کارآمدی نظام آموزشی می پردازد.یافته های تحلیلی نشان می دهد که شایستگی های حرفه ای معلمان شامل دانش تخصصی، مهارت های تدریس، توانمندی های ارتباطی و سواد تربیتی، نقش تعیین کننده ای در بهبود کیفیت یادگیری و افزایش اثربخشی آموزشی دارند. علاوه بر این، نگرش حرفه ای معلم، تعهد اخلاقی، انگیزه شغلی و توانایی مدیریت کلاس درس، به عنوان عوامل نرم افزاری نظام آموزشی، به طور مستقیم بر کیفیت فرایند آموزش و رضایت ذی نفعان اثر می گذارند. نتایج همچنین حاکی از آن است که توسعه حرفه ای مستمر معلمان و توجه به سلامت روانی و اجتماعی آنان، زمینه ساز ارتقای عملکرد آموزشی و بهبود شاخص های کیفیت در سطح مدرسه و نظام آموزشی کلان است.در نهایت، پژوهش حاضر بر این نکته تاکید دارد که ارتقای کیفیت نظام آموزشی بدون سرمایه گذاری هدفمند بر توانمندسازی معلمان امکان پذیر نیست. تقویت جایگاه حرفه ای معلم، به روزرسانی مهارت های آموزشی و ایجاد بسترهای حمایتی، می تواند به بهبود کیفیت آموزش، افزایش عدالت آموزشی و تحقق اهداف کلان نظام تعلیم و تربیت منجر شود. این نتایج می تواند برای سیاست گذاران آموزشی، مدیران مدارس و برنامه ریزان تربیتی در جهت طراحی راهبردهای ارتقای کیفیت آموزش، کاربردی و راهگشا باشد.

کلیدواژه ها:

نقش معلم ، کیفیت نظام آموزشی ، اثربخشی آموزشی ، شایستگی حرفه ای معلمان ، توسعه حرفه ای معلم