رویکردهای نوآورانه آموزشی در پرورش تفکر انتقادی دانش آموزان

تفکر انتقادی به عنوان یکی از اساسی ترین شایستگی های قرن بیست ویکم، نقشی کلیدی در توانمندسازی دانش آموزان برای تحلیل آگاهانه اطلاعات، ارزیابی شواهد و اتخاذ تصمیم های منطقی ایفا می کند و جایگاهی محوری در اهداف نظام های آموزشی نوین دارد. در جهانی که دانش آموزان به طور مداوم با حجم گسترده ای از اطلاعات، دیدگاه ها و پیام های رسانه ای مواجه اند، صرف انتقال محتوا بدون پرورش توان نقد و تحلیل، نمی تواند پاسخ گوی نیازهای فردی و اجتماعی آنان باشد. اهمیت پرداختن به راهکارهای آموزشی خلاق برای تقویت تفکر انتقادی از آن جا ناشی می شود که روش های سنتی، معلم محور و حافظه محور، اغلب فرصت اندکی برای پرسشگری، استدلال و تامل فراهم می کنند و به یادگیری سطحی می انجامند. ضرورت توجه به این موضوع زمانی برجسته تر می شود که نظام های آموزشی در پی تربیت شهروندانی مسئول، خلاق و توانمند در حل مسئله هستند و تحقق این هدف بدون نهادینه سازی تفکر انتقادی امکان پذیر نیست. بااین حال، فقدان الگوهای آموزشی کارآمد، کمبود مهارت های لازم در میان معلمان و محدودیت های برنامه های درسی، اجرای اثربخش راهکارهای خلاق را با چالش مواجه کرده است. مسئله اصلی این مقاله، شناسایی و تبیین راهکارهای آموزشی خلاقی است که می توانند به طور نظام مند تفکر انتقادی دانش آموزان را تقویت کنند و زمینه مشارکت فعال، گفت وگوی سازنده و یادگیری عمیق را در کلاس های درس فراهم آورند؛ به گونه ای که دانش آموزان نه تنها دریافت کننده دانش، بلکه تحلیل گر و تولیدکننده آگاه آن باشند.

کلیدواژه ها:

تفکر انتقادی ، آموزش خلاق ، راهبردهای یاددهی–یادگیری ، حل مسئله ، یادگیری فعال