سنجش زیبایی شناختی گونه های درختی در فضای سبز شهری مطالعه موردی: پارک جنگلی آبیدر

زمینه و هدف: بررسی گونه های موجود در فضای سبز شهرها و انتخاب مناسب ترین گونه از نظر زیبایی شناسی موضوعی است که با توجه به افزایش جمعیت و نیاز انسان به تفریح و تفرج از اهمیت ویژه ای در توسعه فضای سبز پایدار شهری برخوردار می باشد لذا با توجه به مشکلات فراوان در مقوله فضای سبز و عدم ارزیابی درختان به لحاظ اصول زیبایی شناسی و بصری در این تحقیق بر آن شدیم که به بررسی نقش پوشش گیاهی به عنوان راهکاری جهت زیباسازی شهری پرداخته شود؛ لذا نقش فضای سبز و تیپ های مختلف درختی از جمله چنار، اقاقیا، زبان گنجشک، کاج تهران و سرو نقره ای به عنوان راهکاری جهت زیباسازی شهری بررسی گردید.

روش تحقیق: جامعه آماری این پژوهش کلیه گردشگران مراجعه کننده به پارک جنگلی آبیدر در شهرستان سنندج در سال ۱۳۹۶ است که با استفاده از فرمول کوکران تعداد ۱۲۰ نفر از آن ها به عنوان نمونه تعیین شدند و به روش تصادفی ساده مورد پرسشگری مستقیم قرار گرفتند که از این، تعداد ۱۰۵ پرسشنامه قابل استناد بود. در این پرسشنامه به بررسی نقش پوشش گیاهی در جذب گردشگر و سپس به بررسی زیبایی شناسی درختان پرداخته شد. در بخش زیبایی شناسی که به صورت متنی تصویری بود از محرک های عکاسی استفاده شد به طوری که از هر گونه در چهار فصل در یک جایگاه مشابه عکس برداری شد و با استفاده از روش طبقه بندی کیفی بصری برای هر گونه، معیارها امتیازدهی شد سپس با استفاده از روش نظریه بازی ها در بین گونه ها اولویت بندی و امتیازدهی انجام گرفت.

نتایج: نتایج حاصل از نظرسنجی در ارتباط با پوشش گیاهی نشان داد که ۵۹ درصد افراد گونه های پهن برگ را به عنوان پوشش گیاهی منتخب در نظر گرفتند. به طوری که به ترتیب اولویت، توده های چنار با ۲۷ درصد، اقاقیا با ۲۰ درصد و سرو نقره ای با ۱۱ درصد بیشترین ارجحیت جهت جذب گردشگر را دارا بودند. نتایج حاصل از نظریه بازی ها در ارتباط یا ویژگی های زیباشناسی درختان نشان که گونه های اقاقیا با ۴۰ امتیاز و گونه کاج با ۱۲ امتیاز به ترتیب جذاب ترین و کم جذاب ترین گونه درختی از نظر افراد در منطقه مورد مطالعه بود؛ لذا استفاده از درختانی با ویژگی های زیبایی و کارکرد اجتماعی بالا از قبیل چنار و اقاقیا برای توسعه پایدار مناظر شهری و زیباسازی شهری توصیه می گردد.

کلیدواژه ها:

زیبایی شناسی ، گونه های درختی ، فضای سبز شهری ، پارک جنگلی آبیدر.