روش های تدریس فعال و تاثیر آن بر یادگیری عمیق دانش آموزان

روش های تدریس فعال به عنوان رویکردی آموزشی که دانش آموزان را از دریافت کنندگان منفعل دانش به مشارکت کنندگان فعال در فرایند یادگیری تبدیل می کند، تاثیر عمیقی بر کیفیت یادگیری دارد. این پژوهش با رویکرد تحلیلی و بین رشته ای به بررسی چگونگی تاثیر روش های تدریس فعال بر شکل گیری یادگیری عمیق دانش آموزان با تاکید بر عدالت شناختی و اجتماعی می پردازد. تحلیل چندبعدی نشان می دهد که روش های تدریس فعال از طریق ایجاد فرصت های معنادار برای پردازش شناختی عمیق، اتصال مفاهیم به تجربیات زندگی، تقویت خودتنظیمی یادگیری و پرورش تفکر انتقادی، زمینه ساز یادگیری عمیق می شوند. یادگیری عمیق در این پژوهش به عنوان درک مفهومی پایدار، توانایی انتقال دانش به موقعیت های جدید و مشارکت فعال در ساخت معنا تعریف می شود که در تضاد با یادگیری سطحی مبتنی بر حفظ موقت اطلاعات است. یافته ها حاکی از آن است که دانش آموزان آسیب پذیر از جمله کودکان مناطق محروم، دانش آموزان با سطح سواد خانوادگی پایین، دختران در جوامع سنتی گرا و کودکان مهاجر، اغلب از فرصت های برابر برای تجربه روش های تدریس فعال محروم می مانند زیرا این روش ها اغلب به طور ناخودآگاه بر اساس سواد فرهنگی و منابع خانوادگی طبقه متوسط پیاده سازی می شوند و فرض می کنند دانش آموزان دسترسی به حمایت فرهنگی و منابع خارج از مدرسه دارند. این نابرابری ها به تفاوت های عمیق در کیفیت یادگیری بین گروه های جمعیتی مختلف می انجامد که چرخه محرومیت آموزشی را تداوم می بخشد. در مقابل، روش های تدریس فعال مبتنی بر اصول عدالت شناختی که تنوع روش های مشارکت و بیان دانش را ارزش گذاری کرده و از دارایی های فرهنگی و زبانی دانش آموزان به عنوان منبع یادگیری استفاده می کنند، می تواند به پرورش یادگیری عمیق در همه دانش آموزان بدون توجه به پیشینه جمعیتی آنان کمک کند. این پژوهش با تاکید بر ضرورت بازتعریف روش های تدریس فعال از ابزاری تکنیکی به رویکردی مبتنی بر عدالت، پیشنهاد می کند که معلمان و برنامه ریزان با آگاهی از تاثیرات تفاضلی این روش ها بر گروه های جمعیتی مختلف، استراتژی هایی طراحی کنند که به جای تقویت نابرابری های موجود، به رشد یادگیری عمیق همه دانش آموزان بپردازند (Freire, ۱۹۷۰; Hattie, ۲۰۰۹; Ladson-Billings, ۱۹۹۵).

کلیدواژه ها:

کلمات کلیدی : روش های تدریس فعال ، یادگیری عمیق ، عدالت شناختی ، تنوع جمعیتی ، دانش آموزان آسیب پذیر ، خودتنظیمی یادگیری ، مشارکت معنادار.