چگونه یک معلم پژوهنده باشیم؟ (موانع و راهکارها)

در عصر حاضر، پارادایم های آموزشی از انتقال صرف دانش به سمت تولید دانش و یادگیری مادام العمر تغییر جهت داده اند. در این میان، مفهوم «معلم پژوهنده» به عنوان یکی از ارکان اصلی اصلاحات آموزشی و توسعه حرفه ای معلمان مطرح شده است. معلم پژوهنده، فردی است که تنها مصرف کننده نظریه های علمی نیست، بلکه با واکاوی انتقادی در کلاس درس خود، مسائل را شناسایی کرده و برای بهبود فرایند یاددهی-یادگیری اقدام به پژوهش می کند. این مقاله با رویکردی تحلیلی و کاربردی، به تبیین چیستی و چرایی معلم پژوهنده پرداخته و ضمن تشریح مراحل اقدام پژوهی، موانع عمده در دو سطح فردی و سازمانی را بررسی می کند. یافته ها نشان می دهد که عواملی همچون کمبود زمان، ضعف در دانش روش شناسی، ساختار متمرکز نظام آموزشی و فقدان فرهنگ پژوهش محور از مهم ترین چالش ها هستند. در نهایت، راهکارهایی عملی شامل توانمندسازی روش شناختی، شبکه سازی حرفه ای، اصلاح سیاست های انگیزشی و ایجاد اجتماعات یادگیری برای فائق آمدن بر این موانع ارائه می گردد.

کلیدواژه ها:

معلم پژوهنده ، اقدام پژوهی ، توسعه حرفه ای معلم ، موانع پژوهش ، کیفیت آموزش ، درس کاوی.