نظام های مستمر در تقویت یادگیری پایدار دانش آموزان

در نظام های آموزشی نوین، گذار از «ارزشیابی نتیجه محور» به «ارزشیابی فرایندمحور» یکی از ارکان اصلی ارتقای کیفیت یادگیری محسوب می شود. هسته مرکزی این تغییر پارادایم، استقرار نظام های بازخورد مستمر (Continuous Feedback Systems) است که نه به عنوان یک ابزار کنترلی، بلکه به مثابه محرکی برای اصلاح مسیر یادگیری عمل می کنند. هدف از پژوهش حاضر، تبیین نقش و جایگاه بازخوردهای سازنده در تقویت یادگیری عمیق و پایدار و ارائه استراتژی های کاربردی برای معلمان در کلاس درس است. مسئله اصلی در بسیاری از کلاس های درس، تلقی بازخورد به عنوان صرفا یک نمره یا رتبه است که منجر به یادگیری سطحی و کوتاه مدت می گردد؛ در حالی که یادگیری عمیق نیازمند یک جریان دوطرفه و مستمر از اطلاعات میان معلم و دانش آموز است.این مقاله با استفاده از روش توصیفی-تحلیلی و با تکیه بر نظریات یادگیری سازنده گرا و الگوهای نوین طراحی آموزشی، به واکاوی مولفه های بازخورد موثر می پردازد. یافته های تحقیق نشان می دهد که بازخوردهای «به موقع»، «توصیفی» و «عملکردی» می توانند شکاف میان وضعیت موجود و وضعیت مطلوب یادگیرنده را پر کرده و با تقویت فراشناخت (Metacognition)، دانش آموز را به یک یادگیرنده خودتنظیم تبدیل کنند. در این رویکرد، بازخورد نه تنها بر اصلاح خطاها، بلکه بر تبیین «چگونگی بهبود» تمرکز دارد. نتایج این مطالعه نشان می دهد که استقرار نظام های بازخورد مستمر در مدرسه، منجر به افزایش انگیزه درونی، کاهش اضطراب ناشی از آزمون های نهایی و در نهایت تثبیت آموخته ها در حافظه بلندمدت می گردد. در پایان مقاله، راهکارهای عملیاتی نظیر استفاده از چک لیست های خودارزیابی، بازخورد همسالان و بهره گیری از تکنولوژی های آموزشی برای نظام مند کردن فرآیند بازخورد ارائه شده است که می تواند توسط همکاران فرهنگی در تمامی مقاطع تحصیلی مورد استفاده قرار گیرد.

کلیدواژه ها:

بازخورد مستمر ، یادگیری عمیق ، یادگیری پایدار ، ارزشیابی فرایندمحور ، خودتنظیمی ، کیفیت آموزشی.