ارزیابی اثربخشی برنامه آموزشی ذهن آگاهی در تقویت تمرکز، خودمدیریتی و پیشرفت تحصیلی دانش آموزان

تمرکز و خودتنظیمی از مهارت های اساسی در فرایند یادگیری و پیشرفت تحصیلی دانش آموزان به شمار می روند و ضعف در این مهارت ها می تواند منجر به افت عملکرد تحصیلی، کاهش انگیزه و افزایش مشکلات هیجانی شود. با توجه به پیچیدگی های روزافزون محیط های آموزشی، ضرورت بهره گیری از رویکردهای نوین آموزشی که بتوانند توانمندی های شناختی و روان شناختی دانش آموزان را تقویت کنند، بیش از پیش احساس می شود. در این میان، رویکرد ذهن آگاهی (Mindfulness) به عنوان یکی از مداخلات موثر آموزشی و روان شناختی، توجه پژوهشگران را به خود جلب کرده است. ذهن آگاهی با تاکید بر آگاهی از لحظه حال، پذیرش تجربیات ذهنی و هیجانی و کاهش واکنش های تکانشی، می تواند نقش مهمی در بهبود تمرکز و خودمدیریتی ایفا کند.هدف پژوهش حاضر، ارزیابی اثربخشی یک برنامه آموزشی مبتنی بر ذهن آگاهی در تقویت تمرکز، خودتنظیمی و پیشرفت تحصیلی دانش آموزان بود. برنامه آموزشی طراحی شده شامل مجموعه ای از تمرین های توجه آگاهانه، تمرکز بر تنفس و افزایش آگاهی نسبت به افکار و هیجانات بود که در بستر آموزشی اجرا شد. نتایج به دست آمده نشان داد که اجرای این برنامه آموزشی موجب بهبود معنادار مهارت های تمرکز و خودتنظیمی دانش آموزان شده و این بهبود با افزایش عملکرد تحصیلی آنان همراه بوده است.یافته های پژوهش حاضر نشان می دهد که آموزش ذهن آگاهی می تواند به عنوان رویکردی موثر و کاربردی در محیط های آموزشی مورد استفاده قرار گیرد و نقش مهمی در ارتقای کیفیت یادگیری و سلامت روان دانش آموزان ایفا کند. بر این اساس، پیشنهاد می شود برنامه های مبتنی بر ذهن آگاهی به عنوان بخشی مکمل در نظام های آموزشی مورد توجه قرار گیرند و زمینه انجام پژوهش های گسترده تر در این حوزه فراهم شود.

کلیدواژه ها:

ذهن آگاهی ، تمرکز ، خودتنظیمی ، پیشرفت تحصیلی ، آموزش