چالش ها و فرصت های استفاده از ابزارهای هوشمند در آموزش

تحول دیجیتال در دهه های اخیر تمامی ابعاد زندگی بشر را تحت الشعاع قرار داده است و نظام آموزشی نیز به عنوان یکی از ارکان اصلی توسعه پایدار، از این تغییرات بنیادین مصون نمانده است. ورود ابزارهای هوشمند نظیر تبلت ها، تخته های هوشمند، واقعیت افزوده، هوش مصنوعی و پلتفرم های یادگیری آنلاین به کلاس های درس، پارادایم های سنتی آموزش را به چالش کشیده و افق های نوینی را پیش روی معلمان و فراگیران گشوده است. هدف اصلی این پژوهش، واکاوی دقیق و چندجانبه ی فرصت ها و چالش های ناشی از ادغام فناوری های هوشمند در فرآیند یاددهی-یادگیری است. در این راستا، با بررسی ادبیات موجود و تحلیل وضعیت کنونی نظام آموزشی، به ویژه با تمرکز بر بستر بومی ایران، تلاش می شود تا تصویری شفاف از نقاط قوت و ضعف این گذار فناورانه ارائه گردد.یافته های این پژوهش نشان می دهد که ابزارهای هوشمند پتانسیل بالایی در شخصی سازی آموزش، افزایش تعامل و انگیزه، و برقراری عدالت آموزشی از طریق دسترسی همگانی به منابع باکیفیت دارند. با این حال، چالش های جدی نظیر نبود زیرساخت های فنی کافی، شکاف دیجیتالی، مقاومت فرهنگی معلمان در برابر تغییر، و نگرانی های مربوط به حریم خصوصی و امنیت داده ها، موانعی هستند که بهره برداری کامل از این فرصت ها را محدود می سازند. همان طور که (رضایت و محمدی، ۱۴۰۲) اشاره می کنند، موفقیت در این عرصه تنها وابسته به تامین سخت افزار نیست، بلکه نیازمند بازمهندسی فرآیندهای آموزشی و تغییر نگرش در سطوح مدیریتی است. این مقاله با رویکردی تحلیلی-توصیفی، ضمن تبیین مفاهیم پایه، راهکارهایی را برای عبور از چالش ها و بیشینه سازی فرصت ها ارائه می دهد.

کلیدواژه ها:

کلمات کلیدی: ابزارهای هوشمند ، آموزش الکترونیکی ، هوش مصنوعی در آموزش ، چالش های آموزشی ، عدالت آموزشی ، تحول دیجیتال.