از حیاط مدرسه تا سیناپس های مغز: نقش راهبردی تربیت بدنی در بهبود عملکردهای اجرایی و سلامت روان نسل Z

در عصر حاضر، مدارس با نسلی از دانش آموزان (نسل Z) مواجه هستند که ویژگی های فیزیولوژیک و روان شناختی آن ها به شدت تحت تاثیر سبک زندگی دیجیتال، کم تحرکی و اضطراب های ناشی از زیست بوم مدرن تغییر یافته است. این مقاله با گذر از نگاه سنتی به درس تربیت بدنی که آن را صرفا ابزاری برای سلامت جسمانی یا زنگ تفریح می دانست، به تبیین نقش حیاتی و راهبردی این درس به عنوان یک مداخله ی عصب شناختی (Neuro-intervention) می پردازد. با استناد به یافته های نوین علوم اعصاب و روان شناسی تربیتی، استدلال می شود که فعالیت بدنی هدفمند، قوی ترین محرک برای ترشح فاکتورهای رشد عصبی (مانند BDNF)، پلاستیسیته مغزی و بهبود عملکردهای اجرایی نظیر حافظه کاری، بازداری پاسخ و انعطاف پذیری شناختی است. همچنین، این نوشتار به بررسی تاثیر ورزش بر تنظیم هیجانی و کاهش اختلالات شایع نظیر اضطراب و افسردگی در دانش آموزان می پردازد. هدف نهایی، ارائه یک چارچوب نظری و عملی برای دبیران تربیت بدنی است تا کلاس های خود را از «زمین بازی» به «آزمایشگاه توسعه مغز» تبدیل کنند و از طریق طراحی تمرینات شناختی-حرکتی، نه تنها سلامت جسم، بلکه سلامت روان و توانمندی های تحصیلی دانش آموزان را ارتقا بخشند.

کلیدواژه ها:

کلمات کلیدی: تربیت بدنی شناختی ، عملکردهای اجرایی ، سلامت روان ، نسل Z ، فاکتور نوروتروفیک مشتق از مغز (BDNF) ، یادگیری حرکتی ، عصب روان شناسی تربیتی.