انقلاب خاموش: هوش مصنوعی و دموکراتیزه کردن آموزش برای دانش آموزان با نیازهای ویژه

در هزاره سوم، تلاقی علوم شناختی، علوم تربیتی و هوش مصنوعی (AI)، پارادایم های سنتی آموزش و پرورش را به چالش کشیده است. این تحول، بیش از هر گروهی، بر زندگی و یادگیری دانش آموزان با نیازهای ویژه (Special Needs) تاثیرگذار بوده است. تا پیش از این، محدودیت های ناشی از کمبود نیروی انسانی متخصص، هزینه های گزاف ابزارهای کمک آموزشی و ماهیت یکسان نگر برنامه های درسی، موانعی جدی بر سر راه آموزش فراگیر (Inclusive Education) بودند. این مقاله با رویکردی تحلیلی و جامع، به بررسی نقش هوش مصنوعی در توانمندسازی دانش آموزان دارای ناتوانی های یادگیری، حسی، حرکتی و طیف اوتیسم می پردازد. با واکاوی الگوریتم های یادگیری ماشین، پردازش زبان طبیعی، بینایی ماشین و رباتیک اجتماعی، نشان داده می شود که چگونه فناوری می تواند شکاف دیجیتال را به پل دیجیتال تبدیل کند. همچنین چالش های اخلاقی، سوگیری های الگوریتمی و ضرورت بازتعریف نقش معلم در عصر هوش مصنوعی مورد بحث قرار می گیرد. هدف نهایی، تبیین مسیری است که در آن تکنولوژی نه به عنوان جایگزین انسان، بلکه به عنوان یک “پروتز شناختی” برای تحقق عدالت آموزشی عمل می کند.

کلیدواژه ها:

کلمات کلیدی: هوش مصنوعی در آموزش ، آموزش فراگیر ، نیازهای ویژه ، ناتوانی های یادگیری ، رباتیک اجتماعی ، فناوری های کمکی ، شخصی سازی آموزش ، پردازش زبان طبیعی.