معلم یا هوش مصنوعی؟ گذار از «انتقال دانش» به «تسهیل گری» در عصر دیجیتال

ظهور ناگهانی و پرشتاب فناوری های مبتنی بر هوش مصنوعی (AI) و مدل های زبانی بزرگ، بنیان های سنتی نظام های آموزشی را در سراسر جهان به لرزه درآورده است. پارادایم سنتی آموزش که بر محوریت معلم به عنوان تنها منبع دانش و انتقال دهنده اطلاعات استوار بود، اکنون با چالشی وجودی روبروست. این مقاله با رویکردی تحلیلی و انتقادی، به بررسی گذار نقش معلم از «واسطه انتقال دانش» به «تسهیل گر فرایند یادگیری» می پردازد. استدلال اصلی پژوهش حاضر این است که هوش مصنوعی نه به عنوان جایگزین معلم، بلکه به عنوان کاتالیزوری برای بازتعریف هویت حرفه ای معلمان عمل می کند. در این مقاله، ضمن واکاوی محدودیت های مدل های رفتارگرایانه در عصر داده های کلان، به تشریح شایستگی های جدید مورد نیاز برای معلمان، از جمله سواد دیجیتال انتقادی، هوش هیجانی و طراحی آموزشی مبتنی بر هم آفرینی با ماشین پرداخته می شود. یافته ها نشان می دهد که آینده آموزش در گرو تعامل هم افزای (Synergistic) میان قابلیت های پردازشی هوش مصنوعی و ظرفیت های عاطفی-شناختی انسان است.

کلیدواژه ها:

کلمات کلیدی: هوش مصنوعی در آموزش ، نقش معلم ، تسهیل گری ، انتقال دانش ، یادگیری شخصی سازی شده ، سواد دیجیتال ، تکنولوژی آموزشی.