خداحافظی با نمره ۲۰: چرا سیستم های ارزشیابی مهارتی و توصیفی آینده دارترند؟

نظام آموزشی سنتی که سال هاست بر پایه کمی سازی دانش و تقلیل توانایی های پیچیده انسانی به اعدادی میان ۰ تا ۲۰ استوار بوده، اکنون در مواجهه با نیازهای جهان مدرن و پیچیدگی های شناختی نسل جدید، ناکارآمدی خود را بیش از پیش نمایان کرده است. این مقاله با رویکردی انتقادی و تحلیلی، به آسیب شناسی سیستم نمره دهی کمی و پیامدهای روان شناختی و آموزشی آن نظیر اضطراب، رقابت مخرب و یادگیری سطحی می پردازد. در مقابل، پارادایم های نوین ارزشیابی توصیفی و مهارتی به عنوان جایگزین های پایدار و آینده دار معرفی می شوند. استدلال اصلی پژوهش این است که گذار از “سنجش یادگیری” (Assessment of Learning) به “سنجش برای یادگیری” (Assessment for Learning) و “سنجش به عنوان یادگیری” (Assessment as Learning)، تنها از طریق حذف سلطه نمره و جایگزینی آن با بازخوردهای کیفی، پرونده های عملکردی و سنجش مهارت های نرم امکان پذیر است. این نوشتار ضمن بررسی مبانی نظری و شواهد تجربی، چالش های پیاده سازی این رویکرد در بستر فرهنگی و اجرایی نظام آموزشی ایران را واکاوی کرده و چشم اندازی از آینده کلاس های درس بدون نمره را ترسیم می کند.

کلیدواژه ها:

ارزشیابی توصیفی ، نمره ۲۰ ، سنجش مهارتی ، یادگیری مادام العمر ، روانشناسی تربیتی ، بازخورد کیفی ، حافظه محوری ، شایستگی محوری ، ارزشیابی تکوینی.