آموزش میان رشته ای در مدارس ایران با رویکرد پروژه محور: ادغام زبان و ادبیات فارسی، مطالعات اجتماعی و فناوری عمران برای تقویت تفکر نقادانه و مهارت های پژوهش دانش آموزان

هدف این پژوهش، طراحی و ارزیابی یک واحد آموزشی میان رشته ای در مدارس ایران با رویکرد پروژه محور است که زبان و ادبیات فارسی، مطالعات اجتماعی و فناوری عمران را به صورت یکپارچه در قالب پروژه های مدرسه ای به کار می گیرد تا تفکر نقادانه، مهارت های پژوهش و آگاهی از مفاهیم فنی را در دانش آموزان دوره متوسطه تقویت کند. این مطالعه به روش طراحی-پژوهش (design-based research) انجام می شود و در سه مدرسه متوسطه شهری ایران پیاده سازی می شود تا امکان تعمیم محدوده ای تجربی و پایداری یادگیری فراهم گردد. واحدهای یادگیری طراحی شده، ترکیبی از محتوای زبان و ادبیات فارسی، مفاهیم پایه مطالعات اجتماعی و اصول ابتدایی فناوری عمران را ارائه می دهند و با استفاده از رویکردهای آموزشی فعال، از جمله یادگیری مبتنی بر پروژه، تفکر نقادانه و مهارت های پژوهش را تقویت می کنند. سازوکار ارزیابی به کاررفته شامل rubrics هم یار با ارزیابی فرایند و محصول بود تا بتوان تغییرات کیفی و کمی را در سطح شناختی و فرایندی پیگیری کرد. داده های کیفی از طریق مشاهده کلاس ها، مصاحبه های نیمه ساختاری با معلمان و گروه های دانش آموزی، و اسناد آموزشی جمع آوری شد و داده های کمی از طریق پیش آزمون-پس آزمون با ابزارهای اندازه گیری تفکر نقادانه و مهارت های پژوهش تحلیل شدند. یافته های اولیه نشان می دهد که هم ارز کردن زبان و ادبیات با حوزه های علمی و فنی، به ویژه در انجام پروژه های طراحی سازه های ساده با مبانی فکری از ادبیات و تاریخ معاصر، توانایی students در تجزیه و تحلیل متن، استدلال استدلالی و بیان استدلال های علمی را ارتقاء می دهد. یافته های این مطالعه، با قالب های موجود در آموزش ملی ایران همسو است و می تواند به سیاست گذاران و مدیران مدارس برای پیاده سازی واحدهای میان رشته ای با رویکرد پروژه محور کمک کند. با این حال، محدودیت های منابع مدرسه ای، نگرش های آموزشی معلمان نسبت به رویکردهای غیرمتعارف و زمان بندی کلاسی از موانع احتمالی اند که شناسایی و پیشنهادهای اجرایی برای بهبود کیفیت پیاده سازی را ضروری می کند. این مقاله با ارائه چارچوبی عملی برای طراحی، اجرا و ارزیابی واحدهای میان رشته ای، به گسترش پژوهش های آموزشی در سطح مدارس ایران و الگوبرداری از مدل های موفق جهان می پردازد و به پرورش تفکر تعاملی، هم زیستی میان رشته ای و یادگیری مادام العمر در دانش آموزان کمک می کند (منابع در متن با ارجاع هایی مانند Kolb, ۱۹۸۴؛ Vygotsky, ۱۹۷۸؛ Thomas, ۲۰۰۰؛ Drake & Burns, ۲۰۰۴ درج شده اند). در انتها، پیشنهادهایی برای بهبود کیفیت و توسعه راهبردهای مبتنی بر داده ها ارائه می شود تا اجرای واحدهای میان رشته ای در مدارس ایران با ثبات و تاثیر پایداری همراه گردد.

کلیدواژه ها:

آموزش میان رشته ای ، پروژه محور ، تفکر نقادانه ، مهارت های پژوهش