بررسی نقش خودکارآمدی، تعامل والدین و مهارت های اجتماعی در پیشرفت تحصیلی دانش آموزان

پیشرفت تحصیلی دانش آموزان یکی از مهم ترین شاخص های موفقیت آموزشی و توسعه سرمایه انسانی در جوامع است و تحت تاثیر عوامل متعدد روان شناختی، خانوادگی و اجتماعی قرار دارد. پژوهش حاضر با هدف بررسی نقش خودکارآمدی، تعامل والدین و مهارت های اجتماعی در پیشرفت تحصیلی دانش آموزان طراحی شده است. فرض بر این است که این سه عامل نه به صورت مجزا بلکه در تعامل با یکدیگر بر عملکرد تحصیلی دانش آموزان اثرگذارند. مطالعه بر اساس روش توصیفی-تحلیلی انجام شد و جامعه آماری شامل دانش آموزان دوره متوسطه در شهر تهران بود. داده ها با استفاده از پرسشنامه های استاندارد خودکارآمدی، مهارت های اجتماعی و تعامل والدین جمع آوری شد و با روش های آماری شامل همبستگی و رگرسیون تحلیل شدند.نتایج پژوهش نشان داد که خودکارآمدی دانش آموزان ارتباط مثبت و معناداری با پیشرفت تحصیلی دارد، به گونه ای که دانش آموزانی که باور قوی به توانایی های خود دارند، انگیزه، پشتکار و تلاش بیشتری در مواجهه با چالش های آموزشی نشان می دهند. همچنین، تعامل والدین با فرزندان نیز بر پیشرفت تحصیلی اثرگذار است؛ حمایت عاطفی، نظارت مناسب و مشارکت فعال والدین موجب ارتقای انگیزه و مسئولیت پذیری دانش آموزان شده و در نتیجه عملکرد تحصیلی آنها افزایش می یابد. مهارت های اجتماعی نیز نقش میانجی در این رابطه ایفا می کنند، به طوری که دانش آموزانی که توانایی برقراری ارتباط موثر، همکاری با همسالان و مدیریت هیجانات خود را دارند، بهتر می توانند از حمایت والدین بهره مند شوند و باور به توانایی های خود را تقویت کنند.یافته های این پژوهش نشان می دهد که تلفیق این سه عامل—خودکارآمدی، تعامل والدین و مهارت های اجتماعی—میتواند به عنوان یک مدل جامع برای پیش بینی پیشرفت تحصیلی دانش آموزان مطرح شود. بنابراین، توصیه می شود که برنامه های آموزشی و مشاوره ای با تمرکز بر تقویت خودکارآمدی، مهارت های اجتماعی و تعامل موثر والدین طراحی شوند تا یادگیری فعال، انگیزه و عملکرد تحصیلی دانش آموزان بهبود یابد. این پژوهش علاوه بر تاکید بر نقش عوامل روان شناختی و اجتماعی، اهمیت خانواده و مدرسه را در ایجاد موفقیت پایدار تحصیلی برجسته می سازد

کلیدواژه ها:

خودکارآمدی ، تعامل والدین ، مهارت های اجتماعی ، پیشرفت تحصیلی ، دانش آموزان