تاثیر طلاق والدین بر عدم تمرکز دانش آموزان

طلاق، به عنوان یک بحران عمیق خانوادگی و یک گذار استرس زای ساختارشکن، تاثیرات روانی-اجتماعی گسترده و پایداری بر تمامی اعضای خانواده، به ویژه کودکان و نوجوانان در حال رشد بر جای می گذارد. در میان طیف وسیع این تاثیرات، اختلال در عملکرد تحصیلی و به طور خاص، مشکلات تمرکز و توجه، به عنوان یکی از ملموس ترین و ناتوان کننده ترین تظاهرات در محیط مدرسه ظاهر می شوند. این مقاله با نگاهی تحلیلی-ترکیبی و با تکیه بر چارچوب های نظری روانشناسی تحولی، نظریه دلبستگی، و علوم اعصاب شناختی، به کالبدشکافی مکانیسم های پیچیده ای می پردازد که از طریق آنها، طلاق والدین می تواند بنیان های عصبی-روانی لازم برای حفظ توجه و تمرکز را در دانش آموزان سست کند. استدلال می شود که طلاق، فراتر از یک رویداد منفرد، یک فرآیند استرس مزمن ایجاد می کند که طی آن، عوامل متعددی چون فروپاشی محیط امن و قابل پیش بینی خانه، درگیری های parental conflict (چه قبل، حین و چه پس از طلاق)، تغییرات اقتصادی-مسکنی، بی ثباتی در روابط دلبستگی، و احساس گناه و تعهد وفاداری در کودک، دست به دست هم داده و بار شناختی (Cognitive Load) او را به طرزی نامتعارف افزایش می دهند. این بار اضافی، منابع ذهنی محدود کودک را که باید معطوف به پردازش اطلاعات آموزشی باشد، به سوی حل مسائل هیجانی و امنیتی معطوف می سازد و در نتیجه، ظرفیت توجه پایدار، حافظه فعال، و خودتنظیمی شناختی او را به شدت کاهش می دهد. یافته ها نشان می دهند این اثرات می تواند با علائمی شبیه به اختلال نقص توجه-بیش فعالی (ADHD) بروز کند، اما ریشه در مسائل موقعیتی و هیجانی دارد. این مقاله ضمن شناسایی چالش های تشخیصی، مداخله ای و سیاست گذاری، بر لزوم ایجاد "پایگاه امنیت مدرسه محور"، آموزش مهارت های تنظیم هیجان به دانش آموزان، و مداخلات حمایتی برای خانواده ها تاکید می ورزد و نتیجه می گیرد که حمایت از تمرکز این دانش آموزان، مستلزم نگاهی کل نگر و سیستمی است که همزمان به نیازهای هیجانی، شناختی و محیطی آنان پاسخ گوید.

کلیدواژه ها:

طلاق والدین ، مشکلات تمرکز ، توجه دانش آموزان ، استرس مزمن ، بار شناختی ، نظریه دلبستگی ، درگیری والدین ، عملکرد اجرایی ، تنظیم هیجان ، حمایت مدرسه محور ، روان شناسی تحولی ، افت تحصیلی.