طراحی و اعتباریابی الگوی برنامه درسی تلفیقی مبتنی بر قصه گویی برای تقویت مهارت های اجتماعی و سواد ادبی دانش آموزان

تلفیق رویکردهای خلاق در برنامه درسی دوره ابتدایی، به ویژه رویکردی که همزمان به ابعاد شناختی و اجتماعی-هیجانی دانش آموزان بپردازد، از ضروریات نظام های آموزشی نوین است. این پژوهش با هدف طراحی و اعتباریابی الگوی برنامه درسی تلفیقی مبتنی بر قصه گویی برای تقویت همزمان مهارت های اجتماعی و سواد ادبی دانش آموزان دوره ابتدایی انجام شد. روش پژوهش از نوع آمیخته اکتشافی بود که در دو مرحله کیفی (طراحی الگو) و کمی (اعتباریابی) اجرا گردید. در مرحله کیفی، با استفاده از روش تحلیل مضمون، داده ها از طریق مطالعه اسنادی (مبانی نظری تلفیق، قصه گویی، مهارت های اجتماعی و سواد ادبی) و مصاحبه نیمه ساختاریافته با ۱۶ خبره (متخصصان برنامه ریزی درسی، زبان آموزی و مشاوره تحصیلی) جمع آوری و تحلیل شد. در مرحله کمی، الگوی پیشنهادی در قالب پرسشنامه ای محقق ساخته میان ۲۵۰ نفر از معلمان و کارشناسان آموزشی استان کرمان توزیع و داده ها با روش تحلیل عاملی تاییدی تحلیل شد. یافته ها منجر به طراحی الگویی با پنج بعد اصلی گردید: ۱) مبانی و اصول (فلسفی، روان شناختی، جامعه شناختی)، ۲) اهداف (شناختی، عاطفی، مهارتی مرتبط با سواد ادبی و مهارت های اجتماعی)، ۳) محتوای تلفیقی (انتخاب و سازماندهی قصه های غنی و هدفمند)، ۴) روش های یاددهی-یادگیری فعال و قصه محور، و ۵) شیوه های ارزشیابی فرآیندمحور. نتایج تحلیل عاملی تاییدی، برازش مطلوب الگوی نهایی را نشان داد. این الگو می تواند چارچوبی عملی برای معلمان و برنامه ریزان درسی جهت غنی سازی محیط یادگیری با استفاده از قصه فراهم کند.

کلیدواژه ها:

برنامه درسی تلفیقی ، قصه گویی ، مهارت های اجتماعی ، سواد ادبی ، دوره ابتدایی ، طراحی الگو.