نقش مدرسه در تربیت اخلاقی دانش آموزان

تربیت اخلاقی دانش آموزان یکی از مهم ترین ابعاد فرآیند آموزشی است که در آن مدرسه به عنوان نهاد تربیتی اصلی نقش اساسی ایفا می کند. در این مقاله، به بررسی نقش مدرسه در تربیت اخلاقی دانش آموزان پرداخته می شود و عوامل مختلفی که در این فرآیند دخیل هستند، مورد تحلیل قرار می گیرند. مدرسه نه تنها باید دانش علمی را به دانش آموزان منتقل کند، بلکه باید زمینه های مناسب برای رشد اخلاقی و توسعه شخصیت آن ها را نیز فراهم آورد. برای انجام این پژوهش از روش تحقیق توصیفی- تحلیلی استفاده شده است و به منظور گردآوری داده ها از ابزارهای پرسشنامه های استاندارد و مصاحبه های نیمه ساختاریافته استفاده گردیده است.مدرسه از چند جنبه می تواند در تربیت اخلاقی دانش آموزان تاثیرگذار باشد. اولا، آموزش های مستقیم اخلاقی که در قالب درس های اخلاق و آداب اجتماعی ارائه می شود، می تواند به توسعه مفاهیم اساسی اخلاقی مانند صداقت، مسئولیت پذیری، احترام به دیگران و عدالت در دانش آموزان کمک کند. ثانیا، نمونه سازی معلمان و رفتار آنان نیز یکی از ارکان مهم تربیت اخلاقی به شمار می رود. معلمان به عنوان الگوهای رفتاری دانش آموزان باید خود ویژگی های اخلاقی نیکو داشته باشند و در تعاملات روزمره خود اصول اخلاقی را رعایت کنند تا بتوانند این اصول را به دانش آموزان منتقل نمایند.همچنین، فضای مدرسه و جو حاکم بر آن نیز در تربیت اخلاقی دانش آموزان بسیار موثر است. ایجاد فضایی مبتنی بر احترام متقابل، نظم، همکاری و همیاری در میان دانش آموزان به ویژه در مدارس ابتدایی و متوسطه می تواند به دانش آموزان کمک کند تا اخلاق مداری را در رفتارهای خود نهادینه کنند. همچنین، آموزش مهارت های اجتماعی و حل تعارضات به ویژه در دوره های حساس تحصیلی می تواند از بروز رفتارهای ضد اجتماعی و بی اخلاقی جلوگیری کند.یکی از مهم ترین عوامل در تربیت اخلاقی، ارتباط و همکاری میان مدرسه و خانواده است. پژوهش ها نشان می دهند که مشارکت فعال والدین در فرآیند تربیتی و اخلاقی دانش آموزان، زمینه ساز رشد اخلاقی در آن ها می شود. همچنین، برنامه های مشاوره ای که در مدارس برای مشاوره و هدایت دانش آموزان به ویژه در زمینه های اخلاقی و شخصیتی ارائه می شود، می تواند تاثیر قابل توجهی در بهبود رفتارهای اخلاقی دانش آموزان داشته باشد.نتایج این تحقیق نشان می دهد که مدرسه به عنوان یک محیط تربیتی فراگیر، می تواند با توجه به منابع انسانی (معلمان)، فضای فیزیکی (مدرسه) و برنامه های آموزشی خود، زمینه ساز تربیت اخلاقی نسل آینده باشد.

کلیدواژه ها:

مدرسه ، تربیت اخلاقی ، اخلاق ، آموزش های اخلاقی ، معلمان ، مهارت های اجتماعی ، همکاری مدرسه و خانواده ، فضای مدرسه ، مسئولیت پذیری ، صداقت.