نقش شایستگی های حرفه ای معلمان در ارتقای انگیزش تحصیلی دانش آموزان: یک مطالعه ترکیبی

انگیزش تحصیلی دانش آموزان به عنوان یکی از بنیادی ترین مولفه های یادگیری موثر، نقش تعیین کننده ای در میزان مشارکت فعال، تداوم تلاش آموزشی و شکل گیری نگرش مثبت نسبت به مدرسه دارد. در دوره ابتدایی، که زیربنای شکل گیری شخصیت تحصیلی و عاطفی دانش آموزان محسوب می شود، این مولفه اهمیتی دوچندان می یابد. در این میان، معلم به عنوان اصلی ترین عامل انسانی در نظام آموزشی، نقشی محوری در ایجاد، تقویت یا تضعیف انگیزش تحصیلی دانش آموزان ایفا می کند و شایستگی های حرفه ای او می تواند کیفیت این نقش را به طور مستقیم تحت تاثیر قرار دهد.پژوهش حاضر با هدف تبیین نقش شایستگی های حرفه ای معلمان در ارتقای انگیزش تحصیلی دانش آموزان دوره ابتدایی و با بهره گیری از رویکرد ترکیبی انجام شده است. در بخش کمی، پژوهش از نوع توصیفی–همبستگی بوده و در بخش کیفی از روش پدیدارشناسی تفسیری استفاده شده است. جامعه آماری شامل معلمان و دانش آموزان دوره ابتدایی بود که نمونه ای به حجم (۱۸۰) نفر به روش نمونه گیری تصادفی خوشه ای انتخاب شد. ابزارهای گردآوری داده ها شامل پرسشنامه شایستگی های حرفه ای معلمان و پرسشنامه انگیزش تحصیلی دانش آموزان بود که روایی و پایایی آن ها مورد تایید قرار گرفت.یافته های کمی پژوهش (داده های نمونه) نشان داد که بین شایستگی های حرفه ای معلمان و انگیزش تحصیلی دانش آموزان رابطه ای مثبت و معنادار وجود دارد و شایستگی های حرفه ای قادرند بخش قابل توجهی از واریانس انگیزش تحصیلی را تبیین کنند. همچنین نتایج بخش کیفی نشان داد که شایستگی های ارتباطی، توانایی ایجاد محیط یادگیری حمایتی و ارائه بازخورد سازنده، از دیدگاه معلمان، بیشترین تاثیر را بر انگیزش تحصیلی دانش آموزان دارند. در مجموع، نتایج پژوهش بر ضرورت توجه نظام مند به توسعه شایستگی های حرفه ای معلمان به عنوان راهبردی موثر برای ارتقای انگیزش تحصیلی در دوره ابتدایی تاکید می کند.________________________________________

کلیدواژه ها:

زشایستگی های حرفه ای معلمان ، انگیزش تحصیلی ، آموزش ابتدایی ، یادگیری دانش آموزان ، توسعه حرفه ای معلمان ، رویکرد ترکیبی