نقش حکمرانی دیجیتال و مشارکت شهروندی از طریق پلتفرم های آنلاین در مدیریت شهری

حکمرانی دیجیتال به عنوان رویکردی تحول آفرین در مدیریت شهری، با استفاده از پلتفرم های آنلاین و فناوری های نوین ارتباطی، امکان مشارکت مستقیم، شفاف و پایدار شهروندان در فرآیندهای تصمیم گیری و ارائه خدمات شهری را فراهم می سازد. این پژوهش با هدف طراحی الگویی یکپارچه برای توسعه حکمرانی دیجیتال و تقویت مشارکت شهروندی در مدیریت شهری انجام شده است. روش تحقیق به صورت ترکیبی (کیفی-کمی) و با استفاده از مصاحبه های نیمه ساختاریافته با ۴۰ نفر از ذینفعان کلیدی (شهروندان فعال، مدیران شهری، کارشناسان فناوری اطلاعات و نمایندگان بخش خصوصی)، تحلیل اسناد سیاستی و پرسشنامه های تخصصی اجرا شد. یافته ها نشان می دهد نظام فعلی مشارکت شهروندی با چالش های ساختاری از جمله نبود پلتفرم های یکپارچه و تعاملی (امتیاز ۴٫۵)، کمبود آگاهی و مهارت دیجیتال در بین شهروندان و مدیران (امتیاز ۴٫۳)، نبود چارچوب حقوقی و حفاظت از داده های شهروندی (امتیاز ۴٫۱) و مقاومت فرهنگی-سازمانی در برابر تغییر (امتیاز ۳٫۸) مواجه است. در پاسخ به این چالش ها، الگوی پیشنهادی با عنوان «الگوی حکمرانی دیجیتال مشارکت محور شهری (DGC-UG)» در قالب سه محور اصلی فنی-زیرساختی، حقوقی-حکمرانی و اجتماعی-فرهنگی طراحی و با روش تحلیل سلسله مراتبی (AHP) اولویت بندی شد. راهکارهای کلیدی این الگو شامل:۱- طراحی و استقرار پلتفرم یکپارده مشارکت شهروندی مبتنی بر موبایل و وب،۲- تدوین و ابلاغ «منشور حقوق دیجیتال شهروندی و حکمرانی داده محور۳- اجرای برنامه های توانمندسازی دیجیتال برای شهروندان و کارکنان شهرداری می باشد. شبیه سازی اثرات اجرای الگو در یک افق پنج ساله با نرم افزار Vensim نشان می دهد که در صورت استقرار کامل، می توان شاهد افزایش ۴۰ درصدی مشارکت شهروندان در تصمیم گیری های محلی، کاهش ۳۰ درصدی زمان پاسخگویی به شکایات و افزایش ۳۵ درصدی رضایت شهروندان از خدمات شهری بود. این الگو می تواند به عنوان نقشه راهی عملیاتی برای کلان شهرها و چارچوبی سیاستی برای نهادهای حاکمیتی جهت تحقق حکمرانی شفاف و مشارکت محور مورد استفاده قرار گیرد

کلیدواژه ها:

فناوری اطلاعات ، توسعه پایدار شهری ، مدیریت انرژی ، ساختمان های شهرداری ، شهر هوشمند