تبیین نقش فناوری های دیجیتال در تسهیل گذار به سوی جامعه یادگیرنده مادام العمر

در مسیر تکامل جوامع به سوی الگوهای پیچیده دانش بنیان، مفهوم جامعه یادگیرنده مادام العمر به عنوان یک آرمان و ضرورت راهبردی مطرح شده است. در چنین جامعه ای، یادگیری به فعالیتی مقطعی و محدود به دوران رسمی تحصیل تبدیل نمی شود، بلکه به جزء لاینفک زندگی تمامی افراد در تمام سنین و موقعیت ها بدل می گردد. تحقق این چشم انداز، مستلزم ایجاد بسترها، ابزارها و انگیزه هایی است که دسترسی آسان، برابر و کیفی به فرصت های یادگیری را در هر زمان و مکان ممکن سازد. در این عرصه، فناوری های دیجیتال نه به عنوان گزینه هایی مکمل، بلکه به عنوان نیروهای محرکه و تسهیل گران اصلی این گذار تاریخی ظاهر شده اند. اهمیت تبیین نقش این فناوری ها از آنجا ناشی می شود که آن ها قادرند بسیاری از موانع سنتی پیش روی یادگیری مستمر، مانند محدودیت های مکانی و زمانی، کمبود منابع آموزشی متنوع و یکنواختی روش های آموزش را از میان بردارند. بیان مساله این پژوهش معطوف به تحلیل و تبیین سازوکارهایی است که از طریق آن ها فناوری های دیجیتال می توانند گذار به سوی جامعه یادگیرنده مادام العمر را تسهیل نمایند. این فناوری ها با خلق پلتفرم های یادگیری آنلاین گسترده، ارائه محتوای آموزشی چندرسانه ای و تعاملی، امکان تشکیل شبکه های اجتماعی یادگیری و تسهیل ارتباط میان یادگیرندگان و خبرگان در سراسر جهان، شرایط بی سابقه ای برای خود راهبری در یادگیری فراهم می آورند. آن ها همچنین با ارائه ابزارهای تحلیل داده، امکان شخصی سازی مسیرهای یادگیری بر اساس نیازها، سرعت و سبک های فردی را ایجاد می کنند. با این حال، تسهیل این گذار تنها به وجود فناوری وابسته نیست، بلکه مستلزم توجه همزمان به الزامات حیاتی دیگری چون برقراری عدالت دیجیتالی و دسترسی عادلانه برای همه اقشار جامعه، توسعه سواد دیجیتالی و انتقادی در میان شهروندان، طراحی محتوای باکیفیت و مرتبط با نیازهای واقعی زندگی و کار، و بازتعریف نقش نهادهای آموزشی رسمی در این اکوسیستم جدید است. بنابراین، تبیین این نقش نیازمند نگاهی همه جانبه است که هم قابلیت های تحول آفرین فناوری ها را ببیند و هم چالش های اجتماعی، فرهنگی و زیرساختی این گذار را مورد توجه قرار دهد تا از این رهگذر، نقشه ای واقع بینانه برای به کارگیری هوشمندانه فناوری در خدمت ساختن جامعه ای فراهم آید که در آن یادگیری، حق، لذت و عادت همگانی در طول عمر باشد.

کلیدواژه ها:

فناوری های دیجیتال ، جامعه یادگیرنده مادام العمر ، تسهیل گذار ، یادگیری خودراهبر ، عدالت دیجیتالی