نقش انگیزه پیشرفت در اهمال کاری تحصیلی دانش آموزان

پیشرفت تحصیلی و موفقیت در فرآیند یادگیری همواره از دغدغه های اصلی نظام های آموزشی، والدین و مربیان بوده است. در این میان، عوامل روان شناختی متعددی بر عملکرد تحصیلی دانش آموزان تاثیر می گذارند که انگیزه پیشرفت و اهمال کاری از جمله مهم ترین آن ها به شمار می آیند. انگیزه پیشرفت به عنوان نیروی محرکه ای که فرد را به سمت غلبه بر موانع و دستیابی به استانداردهای بالا سوق می دهد، در تضاد کامل با اهمال کاری قرار دارد که به تعویق انداختن وظایف و عدم انجام به موقع آن ها تعریف می شود. این پژوهش با رویکردی تحلیلی و نظری به بررسی رابطه پویا و معنادار میان این دو سازه می پردازد و نشان می دهد که چگونه سطوح پایین انگیزه پیشرفت می تواند بستری مناسب برای شکل گیری و تثبیت رفتارهای اهمال کاری فراهم آورد. در این مقاله، ابتدا به تبیین مفاهیم بنیادین انگیزه پیشرفت و اهمال کاری پرداخته شده و سپس با استناد به ادبیات نظری موجود، چگونگی تاثیر مستقیم و غیرمستقیر انگیزه پیشرفت بر کاهش یا افزایش اهمال کاری تحصیلی مورد واکاوی قرار گرفته است. تحلیل ها حاکی از آن است که دانش آموزان که از انگیزه پیشرفت بالایی برخوردارند، تمایل بیشتری به شروع وظایف، پایداری در برابر مشکلات و مدیریت زمان دارند، در حالی که دانش آموزان با انگیزه پیشرفت پایین برای فرار از قضاوت های منفی و حفظ عزت نفس کاذب، به اهمال کاری روی می آورند. علاوه بر این، نقش واسطه ای متغیرهایی نظور باورهای هوشی، اهداف پیشرفت و خودکارآمدی در این رابطه مورد بررسی قرار گرفته است. در نهایت، نتایج این مطالعه نظری نشان می دهد که تقویت انگیزه پیشرفت از طریق مداخلات آموزشی و تربیتی می تواند به عنوان یک راهبرد کارآمد در کاهش اهمال کاری تحصیلی عمل کند. شناسایی ریشه های انگیزشی اهمال کاری و طراحی برنامه هایی برای ارتقای تلاش و کوشش دانش آموزان، نه تنها به بهبود عملکرد تحصیلی آن ها منجر می شود، بلکه سلامت روان و بهزیستی آن ها را نیز در محیط های آموزشی تضمین می نماید. این پژوهش تاکید دارد که توجه به ابعاد درونی انگیزشی دانش آموزان باید در اولویت برنامه های درسی و مشاوره ای مدارس قرار گیرد.

کلیدواژه ها:

انگیزه پیشرفت ، اهمال کاری تحصیلی ، عملکرد تحصیلی ، سلامت روان