از «الف» تا لذت: رویکردهای نوین عصب شناختی (Neuroscience) در آموزش خواندن و نوشتن بدون تنش

آموزش خواندن و نوشتن در پایه اول ابتدایی، صرفا یک فرایند تربیتی یا انتقال دانش نیست، بلکه یک جراحی ظریف بر روی ساختار مغز کودک محسوب می شود. برخلاف زبان گفتاری که به صورت طبیعی و ژنتیکی در انسان تکامل یافته است، مغز انسان به طور ذاتی برای «خواندن» سیم کشی نشده است. پژوهش های نوین عصب شناختی (Neuroscience) و تصویربرداری های مغزی (fMRI) نشان می دهند که یادگیری الفبا نیازمند فرآیندی پیچیده به نام «بازیافت نورونی» است که طی آن، مدارهای مغزی که برای شناسایی اشیاء و چهره ها تکامل یافته اند، باید برای تشخیص حروف تغییر کاربری دهند. این مقاله با هدف پل زدن میان یافته های آزمایشگاهی علوم اعصاب و کلاس درس، به بررسی مکانیسم های مغزی درگیر در سوادآموزی می پردازد. با تاکید بر نقش حیاتی سیستم لیمبیک و انتقال دهنده های عصبی نظیر دوپامین و کورتیزول، استدلال می شود که روش های سنتی مبتنی بر فشار و تکرار مکانیکی، با فعال سازی آمیگدال، مسیرهای یادگیری در قشر پیش پیشانی را مسدود می کنند. در مقابل، رویکردهای نوین مبتنی بر بازی، تحریک چندحسی و امنیت روانی، با هم راستایی با فیزیولوژی مغز، نه تنها سرعت یادگیری را افزایش می دهند، بلکه از بروز اختلالات یادگیری اکتسابی جلوگیری می کنند.

کلیدواژه ها:

کلمات کلیدی: عصب شناسی تربیتی ، بازیافت نورونی ، پایه اول ابتدایی ، سوادآموزی ، پلاستیسیته مغزی ، آموزش بدون تنش ، آمیگدال.