بررسی تاثیر قصه گویی بر پرورش خلاقیت دانش آموزان ابتدایی

هدف از پژوهش حاضر، تعیین میزان اثربخشی روش قصه گویی بر مولفه های خلاقیت در دانش آموزان مقطع ابتدایی است. خلاقیت به عنوان یکی از مهارت های کلیدی قرن بیست و یکم، نیازمند بسترهای آموزشی پویا و محرک تخیل است. با توجه به ماهیت تعاملی و تصویری داستان، این مطالعه با فرضیه تاثیر مثبت قصه گویی بر افزایش تفکر واگرا شکل گرفته است. روش تحقیق در این مطالعه از نوع نیمه آزمایشی با طرح پیش آزمون-پس آزمون همراه با گروه کنترل بود. جامعه آماری شامل کلیه دانش آموزان ابتدایی استان اصفهان در سال تحصیلی ۱۴۰۳-۱۴۰۴ است که از میان آن ها، ۴۰ دانش آموز به روش نمونه گیری خوشه ای انتخاب و به صورت تصادفی در دو گروه آزمایش (۲۰ نفر) و کنترل (۲۰ نفر) جایگزین شدند. ابزار گردآوری داده ها، آزمون خلاقیت تورنس (فرم تصویری B) بود که در دو مرحله قبل و بعد از مداخله بر روی هر دو گروه اجرا گردید. پروتکل درمانی برای گروه آزمایش شامل ۱۰ جلسه ۴۵ دقیقه ای آموزش بر مبنای قصه گویی خلاق (شامل تکنیک های قصه های نیمه تمام، بازسازی پایان داستان و تغییر نقش شخصیت ها) بود، در حالی که گروه کنترل فعالیت های معمول کلاسی را دریافت کردند. یافته های حاصل از تحلیل داده ها با استفاده از آزمون تحلیل کوواریانس (ANCOVA) نشان داد که پس از حذف اثر پیش آزمون، تفاوت معناداری میان میانگین نمرات خلاقیت دو گروه در مرحله پس آزمون وجود دارد (۰.۰۰۱ > P). نتایج تفصیلی حاکی از آن بود که قصه گویی به طور مشخص باعث ارتقای مولفه های سیالی، انعطاف پذیری و ابتکار در گروه آزمایش شده است. در نهایت، نتیجه گیری می شود که قصه گویی با فعال سازی تصویرسازی ذهنی و ایجاد امنیت روانی برای ابراز ایده های نو، ابزاری کارآمد جهت غنی سازی محیط یادگیری و پرورش خلاقیت کودکان است. لذا پیشنهاد می گردد مربیان از این رویکرد به عنوان یک راهبرد آموزشی مکمل در دروس علوم انسانی و پایه استفاده نمایند.

کلیدواژه ها:

روش تدریس ، قصه گویی ، پرورش خلاقیت ، دانش آموز ، دوره ابتدایی