تحلیل کیفی تجربیات زیسته ی دانش آموزان از تبعیض در مدرسه و پیامدهای آن بر ابعاد مختلف عزت نفس آنان

پژوهش حاضر با هدف تحلیل کیفی تجربیات زیسته ی دانش آموزان از پدیده ی تبعیض در محیط مدرسه و تبیین پیامدهای آن بر ابعاد مختلف عزت نفس آنان انجام شده است. این مطالعه به روش پدیدارشناسی توصیفی اجرا گردید و مشارکت کنندگان آن را دانش آموزان دوره متوسطه دوم تشکیل می دادند که به شیوه ی هدفمند و با معیار رسیدن به اشباع نظری انتخاب شدند. داده ها از طریق مصاحبه ی نیمه ساختاریافته عمیق گردآوری و با استفاده از روش تحلیل مضمون مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت. یافته ها نشان داد که تجربه تبعیض در مدرسه در اشکال مختلفی از جمله تبعیض آموزشی، تبعیض مبتنی بر جنسیت، قومیت، وضعیت اجتماعی اقتصادی و تبعیض در تعاملات روزمره توسط دانش آموزان درک و گزارش می شود. این تجربیات پیامدهای عمیق و گسترده ای بر عزت نفس دانش آموزان دارد به طوری که بر مولفه های عزت نفس تحصیلی، عزت نفس اجتماعی، عزت نفس خانوادگی، عزت نفس جسمانی و عزت نفس کلی آنان تاثیر منفی می گذارد. نتایج این مطالعه حاکی از آن است که تبعیض به عنوان یک عامل آسیب زا، احساس بی ارزشی، کاهش اعتماد به نفس، انزوا، احساس ناامنی و کاهش انگیزه ی پیشرفت را در دانش آموزان ایجاد می کند. این پژوهش بر ضرورت توجه جدی دست اندرکاران نظام آموزش و پرورش به پدیده تبعیض در مدارس و اتخاذ راهبردهایی برای کاهش آن و حفظ کرامت و عزت نفس همه دانش آموزان تاکید می نماید.

کلیدواژه ها:

واژگان کلیدی: تبعیض ، عزت نفس ، تجربه زیسته ، دانش آموز ، مدرسه.