رفع چالش حفظ اشعار فارسی برای دانش آموزان ابتدایی با روش های نوین و بارش مغذی

شعر به عنوان یکی از شاخه های مهم ادبیات، نقش ویژه ای در رشد زبان و تفکر کودکان دارد و می تواند به عنوان ابزاری موثر برای تقویت حافظه، ارتقای دایره واژگان و پرورش خلاقیت ذهنی مورد استفاده قرار گیرد (شریفی و همکاران، ۱۳۹۸). در نظام های آموزشی مختلف، به ویژه در دوره ابتدایی، آموزش اشعار به دلیل تاثیر مثبت آن بر رشد شناختی و عاطفی دانش آموزان، همواره مورد توجه بوده است. با این وجود، بسیاری از کودکان در فرایند حفظ اشعار با مشکلات متعددی مواجه هستند که می تواند منجر به کاهش انگیزه و علاقه آنها به زبان و ادبیات شود (احمدی، ۱۴۰۰). یکی از مهم ترین دلایل این دشواری، ناتوانی کودکان در درک کامل معنای اشعار است. اشعاری که از نظر لغوی و مفهومی برای کودکان نامانوس یا پیچیده باشند، یادگیری و حفظ آنها را دشوار می سازند و باعث می شوند که کودک حفظی صرف انجام دهد بدون آنکه معنای درستی از محتوا درک کند (صادقی، ۱۳۹۵).از دیرباز، شعر به عنوان یکی از ابزارهای موثر تربیتی و آموزشی در نظام های آموزشی مختلف مورد توجه بوده است. در سنین ابتدایی، یادگیری از طریق شعر علاوه بر جذابیت، به تقویت مهارت های زبانی، حافظه بلندمدت، و همچنین شکل گیری ذوق ادبی کمک می کند. با این حال، حفظ اشعار به ویژه برای دانش آموزان پایه های اول تا سوم ابتدایی، گاهی با مشکلاتی همراه است که اگر به درستی شناسایی و مدیریت نشوند، می توانند علاقه کودک به زبان و ادبیات را کاهش دهند.یکی از دلایل اصلی این چالش ها، نداشتن درک مفهومی از محتوای شعر است. کودک زمانی می تواند مطلبی را به خوبی حفظ کند که معنای آن را فهمیده باشد. استفاده از واژگان پیچیده، استعاره های سنگین یا جملات غیر ملموس در اشعار کودکانه، باعث سردرگمی ذهنی و در نهایت بی میلی به حفظ می شود. از سوی دیگر، نبود انگیزه و مشوق های لازم در محیط خانواده یا مدرسه، می تواند علاقه کودک به حفظ شعر را از بین ببرد.عامل دیگری که در این مسیر نقش دارد، سبک آموزش معلم و شیوه انتقال محتواست. آموزش صرفا حفظ محور و بدون خلاقیت، نه تنها کمکی به یادگیری نمی کند، بلکه باعث ایجاد فشار روانی و اضطراب در کودک می شود. در حالی که به کارگیری روش های خلاقانه مانند تبدیل شعر به داستان، همراه کردن شعر با نقاشی، حرکت یا موسیقی، می تواند یادگیری را به تجربه ای لذت بخش تبدیل کند.بر این اساس، در این مقاله تلاش شده است با تحلیل عمیق تر این موانع و بررسی روش های نوین آموزشی، مجموعه ای از راهکارهای علمی و قابل اجرا ارائه گردد که در اختیار معلمان، والدین و متخصصان تعلیم و تربیت قرار گیرد تا فرآیند آموزش اشعار حفظی برای کودکان تسهیل و اثربخش شود.

کلیدواژه ها:

کلاس ، حفظ شعر ، کودکان ، آموزش ادبیات ، روش های یادگیری