بازآفرینی یادگیری در مدرسه های امروز: از حفظ مطالب درسی تا ساخت فعال دانش پایدار

تحولات گسترده اجتماعی، فناورانه و شناختی در دهه های اخیر موجب شده است الگوهای سنتی آموزش که بر انتقال یک سویه اطلاعات و ارزیابی های حافظه محور استوار بودند، کارایی خود را در پرورش یادگیرندگان توانمند از دست بدهند. رویکردهای نوین آموزشی بر این باورند که یادگیری زمانی عمیق، ماندگار و اثربخش خواهد بود که فراگیر بتواند میان دانسته های پیشین و مفاهیم جدید ارتباط برقرار کرده و دانش را در موقعیت های واقعی زندگی به کار گیرد. در این چارچوب، آموزش معنادار به عنوان یکی از مهم ترین بنیان های کیفیت بخشی به فرآیند یاددهی یادگیری مطرح شده است؛ رویکردی که با فعال سازی ذهن یادگیرنده، مشارکت در حل مسئله، گفت وگوهای سازنده و تجربه عملی، به شکل گیری فهم مفهومی منجر می شود. این مقاله با تکیه بر مبانی نظری یادگیری شناختی و سازنده گرایی، به بررسی نقش راهبردهای تدریس فعال، تعامل اجتماعی و انگیزش درونی در تحقق یادگیری معنادار می پردازد. یافته های پژوهش های پیشین نشان می دهد دانش آموزانی که در محیط های یادگیری مبتنی بر تجربه، پروژه محوری و تفکر انتقادی آموزش می بینند، نه تنها عملکرد تحصیلی بالاتری دارند، بلکه توانایی انتقال آموخته ها به موقعیت های جدید، حل مسائل پیچیده و خودتنظیمی آموزشی در آنان به طور چشمگیری تقویت می شود. ازاین رو، گذار از آموزش سطحی به یادگیری معنادار می تواند زیربنای تحول کیفی نظام های آموزشی و پرورش نسل هایی خلاق، مسئولیت پذیر و یادگیرنده مادام العمر را فراهم آورد.