توسعه مسئولیت پذیری دانش آموزان از طریق فعالیت های گروهی: راهکاری برای تقویت خودنظمی و مشارکت اجتماعی

مسئولیت پذیری به عنوان یکی از مهارت های بنیادین اجتماعی و اخلاقی، نقش مهمی در موفقیت تحصیلی، رشد شخصیتی و توانمندسازی اجتماعی دانش آموزان دارد. دانش آموزانی که مسئولیت پذیری بالاتری دارند، می توانند وظایف فردی و گروهی خود را به موقع و با دقت انجام دهند، در تصمیم گیری های جمعی مشارکت فعال داشته باشند و نسبت به پیامدهای عملکرد خود پاسخگو باشند. فعالیت های گروهی، با ایجاد فرصت همکاری، تقسیم وظایف و تجربه نقش های مختلف، محیطی طبیعی برای تقویت این مهارت فراهم می کنند و علاوه بر ارتقای مهارت های اجتماعی، موجب افزایش انگیزه درونی، حس تعلق به گروه و خودنظمی می شوند. پژوهش ها نشان داده اند که مشارکت فعال دانش آموزان در فعالیت های گروهی مسئولیت پذیری را به یک نگرش درونی تبدیل می کند و آن ها را برای ایفای نقش های اجتماعی آینده آماده می سازد. این مقاله با بررسی مبانی نظری و شواهد پژوهشی، نقش فعالیت های گروهی در پرورش مسئولیت پذیری را تحلیل کرده و راهکارهای عملی برای اجرای موثر آن ارائه می دهد. یافته ها حاکی است که طراحی هدفمند فعالیت های گروهی، هدایت مستمر معلمان و ایجاد فضای حمایتی می تواند مسئولیت پذیری را به یک ارزش پایدار در ذهن و رفتار دانش آموزان تبدیل کند.