بررسی مقایسهای جایگاه و نقش فلسفه تعلیم و تربیت اسلامی با فلسفه تربیتی پیشرفت گرایان در غرب

هدف پژوهش حاضر بررسی مقایسه ای جایگاه و نقش فلسفه تعلیم و تربیت اسلامی با فلسفه تربیتی پیشرفت گرایان در غرب است. روش تحقیق، کیفی و به روش مقایسه ای می باشد حوزه پژوهش شامل اسناد و مدارک مرتبط با موضوع بوده و نمونه گیری به صورت هدفمند انجام شده است. یافته های پژوهش تفاوت و تشابه دو دیدگاه را این گونه نشان می دهد که هدف تربیت اسلامی تحقق بخشیدن به استعدادهای بالقوه انسان و متعادل به بار آوردن اوست. مهم ترین اهداف تربیت اسلامی شامل اهداف اخلاقی، تربیتی آموزشی و اجتماعی است. اصول تعلیم و تربیت اسلامی شامل خدا محوری، عمل گرایی، اعتدال گرایی، خوف و رجا، مرگ اندیشی، سعی محوری و متربی محوری می باشد. از تفاوت هایی که در دو روش تربیتی اسلام و پیشرفت گرایی وجود دارد این است که روش های مهم تربیتی در مکتب اسلام عبارتند از الگو دهی، مشاهده، پاداش و تنبیه، عادت، مرحله ای کردن تکلیف و رعایت تفاوت های فردی ولی هدف تعلیم و تربیت پیشرفت گرایی راهنمایی دانش آموز براساس رغبت ها و فعالیت شخصی به رشد و تکامل است که از طریق شرکت در راه های دموکراتیک زندگی انجام می گیرد. اصول تعلیم و تربیت پیشرو عبارتند از پیوستگی، تاثیر دوجانبه، آزادی کنترل، اجتماعی، تفکر و انضباط. روش های این دیدگاه تربیتی شامل خودکاری، دقت و وحدت، نظر، احساس مسئولیت و روش تحقیقی است. در این پژوهش روشن می شود که در مکتب تربیتی اسلام که مبتنی بر وحی است تمامی مولفه های ضروری که به سعادت دنیوی و اخروی انسان مربوط است بیان شده؛ ولی دیدگاه تربیتی پیشرفت گرایی که محصول ذهن بشری است؛ ضمن عدم توجه به حقایق اخروی و ابدی غالبا بر مواردی تاکید کرده که انسان را به جامعه دموکراتیک سوق می دهد.

کلیدواژه ها:

تعلیم و تربیت ، تعلیم و تربیت اسلامی ، تعلیم و تربیت پیشرفت گرایی