نقش بازخورد آموزشی معلمان در پیشرفت تحصیلی دانش آموزان

این مقاله با رویکردی نظام مند و چندبعدی به تحلیل ژرف نقش بازخورد آموزشی معلمان در فرآیند پیشرفت تحصیلی دانش آموزان می پردازد و با عبور از مفهوم سازی های سطحی و مبتنی بر تصورات رایج، سازوکارهای پیچیده، ظریف و در عین حال قدرتمندی را که از طریق آن بازخورد کیفی می تواند تحول آفرین ترین عامل در محیط آموزشی باشد، مورد واکاوی قرار می دهد. بازخورد آموزشی موثر، که در قالب تعاملی پویا، مستمر و هدف مند بین معلم و دانش آموز ارائه می شود، نه به عنوان یک رویداد جانبی یا یک اقدام تشریفاتی، بلکه به مثابه موتور محرکه اصلی فرآیند یادگیری و سنگ بنای هرگونه پیشرفت تحصیلی پایدار شناخته می شود. یافته های این پژوهش نشان می دهد که بازخورد آموزشی مطلوب - هنگامی که بر مبنای اصول شناخته شده ارائه شود - قادر است از طریق مکانیسم های شناختی، فراشناختی، انگیزشی و عاطفی متعددی بر پیشرفت دانش آموزان تاثیر بگذارد، از جمله: شفاف سازی اهداف یادگیری، کاهش شکاف بین عملکرد کنونی و مطلوب، تقویت خودتنظیمی یادگیری، پرورش خودکارآمدی تحصیلی، ایجاد درک عمیق از معیارهای کیفیت، و تسهیل انتقال یادگیری به موقعیت های جدید. این مقاله با شناسایی چالش های بنیادین در ارائه بازخورد موثر - از جمله محدودیت های زمانی معلمان، نارسایی در دانش ارزیابی، تمرکز افراطی بر نمره دهی، عدم آگاهی از تفاوت های فردی، و موانع فرهنگی در پذیرش بازخورد - راهکارهای عملی و سیاستی را در سطوح خرد، میانی و کلان ارائه می دهد و بر ضرورت تحول پارادایمی از «فرهنگ نمره محور و قضاوت گر» به سوی «فرهنگ بازخوردی و رشد محور» در نظام های آموزشی تاکید می ورزد، تحولی که در آن بازخورد به عنوان گفت وگویی سازنده، زمان مند و امیدبخش در خدمت شکوفایی استعدادها و ظرفیت های نامحدود دانش آموزان قرار می گیرد.

کلیدواژه ها:

بازخورد آموزشی ، پیشرفت تحصیلی ، خودتنظیمی یادگیری ، خودکارآمدی تحصیلی ، ارزیابی تکوینی ، شکاف شناختی ، گفت وگوی آموزشی ، فرآیند یادگیری ، اصلاح مسیر شناختی