تاثیر سبک های مدیریت آموزشی و پرورشی بر کیفیت یادگیری و سلامت روان دانش آموزان دوره دوم متوسطه

مدیریت آموزشی و پرورشی در مدارس به عنوان یکی از عوامل کلیدی در شکل گیری کیفیت یادگیری و سلامت روان دانش آموزان شناخته می شود. سبک های مدیریتی مختلف، از جمله سبک مشارکتی، دموکراتیک، اقتدارگرایانه و laissez-faire، هر یک پیامدهای متفاوتی بر فرآیند یادگیری و وضعیت روانی دانش آموزان دارند. پژوهش های متعدد نشان داده اند که سبک های مدیریتی مشارکتی و دموکراتیک، با ایجاد فضای حمایتی و تعامل مثبت میان مدیران، معلمان و دانش آموزان، موجب افزایش انگیزه، ارتقای اعتماد به نفس و کاهش اضطراب می شوند. در مقابل، سبک های اقتدارگرایانه و سخت گیرانه، با تاکید بر کنترل شدید و کاهش آزادی عمل دانش آموزان، اغلب منجر به افت کیفیت یادگیری، افزایش فشار روانی و بروز مشکلاتی همچون اضطراب و افسردگی می گردند. اهمیت این موضوع در دوره دوم متوسطه، به دلیل حساسیت سنی و شکل گیری هویت فردی دانش آموزان، دوچندان است و بررسی علمی آن می تواند راهکارهای موثری برای بهبود کیفیت آموزشی و ارتقای سلامت روانی ارائه دهد. در این پژوهش، تلاش شده است تا با مرور منابع علمی معتبر داخلی و خارجی، رابطه میان سبک های مدیریت آموزشی و پرورشی با کیفیت یادگیری و سلامت روان دانش آموزان دوره دوم متوسطه مورد بررسی قرار گیرد. یافته های مطالعات نشان می دهند که سبک های مدیریتی مشارکتی، با فراهم سازی فرصت های تصمیم گیری مشترک و ایجاد جو عاطفی مثبت در مدرسه، نه تنها به بهبود عملکرد تحصیلی دانش آموزان کمک می کنند، بلکه نقش مهمی در کاهش مشکلات روانی و افزایش رضایت از محیط آموزشی دارند. همچنین سبک های مدیریتی دموکراتیک، با تاکید بر احترام به نظرات دانش آموزان و ایجاد فضای گفت وگو، موجب افزایش احساس تعلق و مسئولیت پذیری در آنان می شوند. در مقابل، سبک های مدیریتی اقتدارگرایانه، با محدودسازی آزادی و اعمال فشار بیش از حد، اغلب به کاهش انگیزه و افزایش مشکلات روانی منجر می شوند. این نتایج نشان می دهد که انتخاب سبک مدیریتی مناسب می تواند به عنوان یک عامل پیشگیرانه در برابر مشکلات روانی دانش آموزان عمل کند و کیفیت یادگیری آنان را ارتقا دهد. نتایج این بررسی حاکی از آن است که سبک های مدیریتی در مدارس، نه تنها بر کیفیت یادگیری دانش آموزان اثرگذارند، بلکه به طور مستقیم و غیرمستقیم بر سلامت روان آنان نیز تاثیر می گذارند. سبک های مدیریتی مشارکتی و حمایتی، با ایجاد محیطی امن و انگیزشی، موجب افزایش تعامل مثبت، ارتقای سطح یادگیری و کاهش مشکلات روانی می شوند. در حالی که سبک های اقتدارگرایانه و سخت گیرانه، با ایجاد فضای تنش و فشار روانی، سلامت روان دانش آموزان را تهدید کرده و کیفیت یادگیری آنان را کاهش می دهند. بنابراین، توجه به سبک های مدیریتی و آموزش مدیران مدارس در زمینه مدیریت مشارکتی و دموکراتیک، می تواند به عنوان یک راهبرد موثر در ارتقای کیفیت آموزش و سلامت روان دانش آموزان دوره دوم متوسطه مطرح شود. این پژوهش بر ضرورت بازنگری در شیوه های مدیریتی مدارس تاکید دارد و پیشنهاد می کند که سیاست گذاران آموزشی، با طراحی برنامه های آموزشی و کارگاه های تخصصی برای مدیران، زمینه ارتقای سبک های مدیریتی موثر و سازگار با نیازهای روانی و آموزشی دانش آموزان را فراهم سازند.

کلیدواژه ها:

سبک های مدیریت آموزشی ، کیفیت یادگیری ، سلامت روان دانش آموزان ، دوره دوم متوسطه