مدیر مدرسه یا معمار فرهنگ؟ گذار از «ناظم بودن» به «رهبری توزیع شده»/

چکیدهدر چشم انداز آموزشی قرن بیست و یکم، الگوی سنتی مدیریت مدارس که بر پایه سلسله مراتب عمودی، کنترل بوروکراتیک و انضباط خشک (پارادایم ناظم محور) بنا شده بود، کارآمدی خود را از دست داده است. پیچیدگی های محیط های آموزشی نوین، تنوع نیازهای دانش آموزان و ضرورت توانمندسازی معلمان، گذار به سوی سبک های رهبری مشارکتی را اجتناب ناپذیر کرده است. این مقاله به تبیین مفهوم «مدیر به مثابه معمار فرهنگ» می پردازد و استدلال می کند که مدیران موفق امروز، کسانی هستند که از جایگاه بازرس و ناظم فراتر رفته و با استقرار «رهبری توزیع شده»، ظرفیت های رهبری را در تمامی ارکان مدرسه تکثیر می کنند. این نوشتار با واکاوی نظری و عملی، چگونگی تغییر نقش مدیر از یک مجری بخشنامه به یک طراح فرهنگی را بررسی کرده و نشان می دهد که چگونه اعتماد، هوش هیجانی و جوامع یادگیری حرفه ای، ستون های این معماری جدید را تشکیل می دهند. هدف نهایی، ارائه چارچوبی برای بازآفرینی هویت مدیریت مدرسه در ایران است تا مدارس از سازمان های مکانیکی به اکوسیستم های یادگیری پویا تبدیل شوند.

کلیدواژه ها:

کلمات کلیدی:مدیریت آموزشی ، رهبری توزیع شده ، فرهنگ سازمانی ، معمار فرهنگ ، پارادایم ناظم محور ، توانمندسازی معلمان ، مدرسه یادگیرنده.