زنگ ورزش یا زنگ مغز؟ نقش ورزش در تولید BDNF و افزایش نمرات ریاضی

چکیدهدر نظام های آموزشی سنتی، تربیت بدنی و ریاضیات اغلب به عنوان دو قطب مخالف در طیف برنامه درسی تلقی می شوند؛ یکی متعلق به قلمرو جسم و دیگری متعلق به قلمرو ذهن انتزاعی. اما یافته های نوین در حوزه علوم اعصاب شناختی و نوروپداگوژی، این دوگانگی دکارتی را به چالش کشیده اند. این مقاله به بررسی مکانیسم های بیولوژیکی می پردازد که از طریق آن ها فعالیت بدنی هوازی و مهارتی، ساختار و عملکرد مغز را تغییر می دهند. تمرکز اصلی بر پروتئین «فاکتور نورون زایی مشتق از مغز» (BDNF) است که به عنوان کودی برای سیناپس ها عمل کرده و بستر لازم برای یادگیری مفاهیم پیچیده ریاضی را فراهم می آورد. با بررسی پژوهش های طولی و مداخلات میدانی، نشان داده می شود که چگونه ورزش صبحگاهی و فعالیت های بدنی هدفمند، با افزایش جریان خون مغزی، تنظیم انتقال دهنده های عصبی و تحریک نوروژنز در هیپوکامپ، مستقیما بر عملکردهای اجرایی مغز نظیر حافظه کاری، توجه و انعطاف پذیری شناختی اثر می گذارند. این مقاله استدلال می کند که زنگ ورزش نه یک زنگ تفریح حاشیه ای، بلکه یک «زنگ آمادگی مغز» است که حذف آن به بهانه کلاس های فوق برنامه درسی، خطای استراتژیک آموزشی محسوب می شود.

کلیدواژه ها:

کلمات کلیدی: نوروپداگوژی ، BDNF ، تربیت بدنی ، ریاضیات ، هیپوکامپ ، یادگیری شناختی ، علوم اعصاب ورزشی ، عملکرد اجرایی.