تاثیر برنامه های آموزش سواد دیجیتال بر تفکر انتقادی دانش آموزان ابتدایی

پژوهش حاضر با هدف بررسی تاثیر برنامه های آموزش سواد دیجیتال بر تفکر انتقادی دانش آموزان دوره ابتدایی انجام شد. با توجه به گسترش فناوری های دیجیتال و مواجهه روزافزون کودکان با حجم گسترده ای از اطلاعات در فضای مجازی، ضرورت توجه به آموزش سواد دیجیتال و پرورش تفکر انتقادی در نظام آموزشی بیش از پیش احساس می شود. روش پژوهش از نظر هدف کاربردی و از نظر ماهیت، نیمه آزمایشی با طرح پیش آزمون پس آزمون با گروه کنترل بود. جامعه آماری پژوهش شامل کلیه دانش آموزان دوره ابتدایی مدارس دولتی شهر اسلام آبادغرب در سال تحصیلی ۱۴۰۳–۱۴۰۴ بود که نمونه ای از آنان به روش نمونه گیری خوشه ای چندمرحله ای انتخاب و به دو گروه آزمایش و کنترل تقسیم شدند. ابزار گردآوری داده ها پرسشنامه تفکر انتقادی متناسب با ویژگی های رشدی دانش آموزان ابتدایی بود که روایی و پایایی آن تایید شد. گروه آزمایش در معرض برنامه آموزش سواد دیجیتال شامل مهارت های جست وجو، ارزیابی اطلاعات، تشخیص منابع معتبر و تحلیل محتوای دیجیتال قرار گرفت، در حالی که گروه کنترل آموزش های معمول برنامه درسی را دریافت کرد. نتایج تحلیل داده ها نشان داد که پس از اجرای مداخله آموزشی، میانگین نمرات تفکر انتقادی دانش آموزان گروه آزمایش به طور معناداری افزایش یافته است، در حالی که تغییر معناداری در گروه کنترل مشاهده نشد. این یافته ها بیانگر آن است که برنامه های آموزش سواد دیجیتال می توانند نقش موثری در تقویت تفکر انتقادی دانش آموزان دوره ابتدایی ایفا کنند. بر این اساس، توجه به آموزش سواد دیجیتال به عنوان بخشی از برنامه درسی رسمی دوره ابتدایی می تواند گامی موثر در تربیت دانش آموزانی آگاه، نقاد و توانمند در عصر اطلاعات باشد.

کلیدواژه ها:

سواد دیجیتال ، تفکر انتقادی ، دانش آموزان ابتدایی ، آموزش ابتدایی ، فناوری آموزشی